Osmanlıca terimi olarak Âdet-i Ağnam: Koyun ve keçiden alınan vergiye verilen isimdi. Her sene, ağnam müdürü olan kişi tarafından "sayıcılar" ve memurlar belirlenen bölgelere gönderilirlerdi. Bunlara görevleriyle ilgili buyruldular da verilirdi. Bu sayıcılara daha sonraları "kabzımal" denmişti. Bunlar görevli oldukları bölgelerdeki koyun ve keçiyi sayarlar ve bunu göre âdet-i ağnam alırlardı. Alınan ağnamın bir kısmı, masraflarına karşılık olmak üzere, "başkalık" adıyla, nazırlarla kabzımallara kalırdı.
Âdet-i ağnam vergisi, koyun ve keçi için birer akçeden ibaretti. Bu vergi önceleri tayin edilene memurlar aracılığıyla sayılıp toplanırken, sonraları "âşar" gibi bu da iltizam olunmaya başlanmış ve açık arttırma (müzayede) ile bu görevi alan mültezimlerin adamları vasıtasıyla sayılarak toplanmıştır.
Tanzimat'tan sonra, iltizam usulü bırakılmış ve bu verginin tekrar sayım memurları vasıtasıyla toplanması şekline dönülmüştür.
Âdet-i ağnam vergisi, koyun ve keçi için birer akçeden ibaretti. Bu vergi önceleri tayin edilene memurlar aracılığıyla sayılıp toplanırken, sonraları "âşar" gibi bu da iltizam olunmaya başlanmış ve açık arttırma (müzayede) ile bu görevi alan mültezimlerin adamları vasıtasıyla sayılarak toplanmıştır.
Tanzimat'tan sonra, iltizam usulü bırakılmış ve bu verginin tekrar sayım memurları vasıtasıyla toplanması şekline dönülmüştür.
Benzer Osmanlıca Terimleri:
- İstikraz
Ödünç alma.
- Şehzade
Padişah oğlu veya padişah ailesinden olan diğer erkeklerin oğullarında
- Bac
Osmanlılarda pazarda alınıp satılan maldan alınan vergi. Bu işe bakana
- Panslavizm
Slav birliğini amaçlayan düşünce.
- Mihrap
Camilerde kıble yönünde bulunan ve imama ayrılmış olan oyuk veya girin
- Tuluat
Sahnesiz ve metinsiz oynanan halk tiyatrosu.
- Liberalizm
Serbestlik, özgürlük ve serbestliği esas olan siyasi ve ekonomik düzen
- Türbedar
Türbede hizmet gören ve türbeyi bekleyen kimsedir.
- Tekke
Genellikle yerleşim merkezlerine veya bu merkezlerin yanında yer alan
- Hidiv
Osmanlı Devletine bağlı Mısır'ın yöneticilerine verilen unvan.
