Edebiyat terimi olarak Cezâlet: Söyleyişleri kulağa sert gelen sözcükleri tanımlar. Uyumu konuya göre ayarlayan önemli bir anlatım şekli. Örneğin, sanatçı şiddet, büyüklük, vakar, ölüm, korku, savaş gibi konuları anlatırken ya da işlerken, sözcükleri de anlattığı konuya uygun düşecek kalın sesliler arasından seçer. Savaşı anlatırken çekâçâk, gülbank gibi sözcüklerin kullanılması gibi. Bu tür kalın seslilere elfâz-ı cezele, taşıdıkları niteliğe de cezâlet denir. Örneğin:
Saflar düzüp hücum hücum edilecek hayl-i düşmene
Dehşet âsimân u zemîn pür-figân olur
Evc-i havâda çekâçâk ı tigden
Âvaz-ı ra'd u sâika reh-gümkünân olur
Nef'i
Saflar düzüp hücum hücum edilecek hayl-i düşmene
Dehşet âsimân u zemîn pür-figân olur
Evc-i havâda çekâçâk ı tigden
Âvaz-ı ra'd u sâika reh-gümkünân olur
Nef'i
Benzer Edebiyat Terimleri:
- İnşa
Divan edebiyatında edebi sanatlarla yüklü, süslü düzyazılara verilen i
- Lehçe
1. Bir dilin tarihsel, toplumsal, kültürel nedenlerle dilbilgisi ve sö
- Özenti
Anlatımda doğallıktan kaçınma, yapmacık olma durumu.
- Epizot
1- Hikaye, roman veya şiirde ana konuya bağlı ikinci derecede olay; mü
- Hâfız-I Kütüb
Kitapları koruyan kişi. Eskiden kütüphaneciler bu isimle adlandırılırd
- Musarra
Mısraları birbiri ile kafiyeli olan beyitler. Beyt-i musarra, gazeller
- Nihilizm
Hiççilik demektir. Hiç bir şeyin olamayacağı ve bilinemeyeceğini savun
- Tekrar
Bir ifadede aynı sözcük ya da söyleyişi, estetik kaygı gütmeden birkaç
- Kaside
Divan şiirinde genellikle din ve devlet büyüklerini övmek amacıyla yaz
- Prozodi
Kelimelerin taşıdıkları seslerin değerlerine ve hecelerin taşıması ger
