Edebiyat terimi olarak İcaz: Bir düşünceyi çok az sözcükle özlü bir şekilde anlatmadır. Kısaltmanın anlamı güçleştirmemesine dikkat edilir. Buna icaz-ı muhil denir. Az söz yüklü anlamla ifadeye makbul icaz denir. Atasözleri, vecizeler, hikmetli sözler bu gruba girer. Makbul icaz iki türdür: Hafz yoluyla icaz: Anlama zarar vermeyecek şekilde bazı sözcükler atılır. Bu cümle çıkarılarak da yapılabilir. Sözcük çıkarmaya icaz bi'l-harf denir. Örnek:
Bir pâreye bini âferinin
Pâpûşu atıldu Gevherî'nin
Ziya Paşa
Şair burada "papucu dama atıldı'yı "papucu atıldı" diye kısaltmış.
İcaz, cümle çıkarılarak yapılırsa icaz bi'l cümel adını alır. Örnek:
"Ahmet ders çalışsaydı'" Burada "başarılı olacaktı" cümlesi çıkarılmış.
Tazammum yoluyla icaz: İfadeden sözcük ve cümle atılmadan yapılan icazdır. İki türü vardır.
İcaz bi't-takdîr: Amaç az sözcükle anlatılırken ihatalı anlam da çıkar. Örneğin "Ateş düştüğü yeri yakar".
İvaz bi'l-kasr: Hiçbir sözcük atılmadan anlamca zengindir. Örneğin "Akacak kan damarda durmaz" gibi.
Bir pâreye bini âferinin
Pâpûşu atıldu Gevherî'nin
Ziya Paşa
Şair burada "papucu dama atıldı'yı "papucu atıldı" diye kısaltmış.
İcaz, cümle çıkarılarak yapılırsa icaz bi'l cümel adını alır. Örnek:
"Ahmet ders çalışsaydı'" Burada "başarılı olacaktı" cümlesi çıkarılmış.
Tazammum yoluyla icaz: İfadeden sözcük ve cümle atılmadan yapılan icazdır. İki türü vardır.
İcaz bi't-takdîr: Amaç az sözcükle anlatılırken ihatalı anlam da çıkar. Örneğin "Ateş düştüğü yeri yakar".
İvaz bi'l-kasr: Hiçbir sözcük atılmadan anlamca zengindir. Örneğin "Akacak kan damarda durmaz" gibi.
Benzer Edebiyat Terimleri:
- Semantik
Kelimelerin anlamlarını araştıran bilim dalı.
- Tefrik
Anlamla ilgili sanatlardandır. Aynı çeşide giren iki şey arasına, birb
- Köy Romanı
Köy yaşayışını, köylülerin toplumsal sorunlarını konu edinen roman
- Emosyanalizm
Sanat ve edebiyat eserlerinde duyguya önem veren estetik anlayış.
- Çevrikleme
Bir sözcükteki harflerin yerini değiştirerek elde edilen sözcüklerden
- Martaval
Hıdrellez sabahı, mani küpünden, niyet edip mani çekerek, niyet sahibi
- Dramatik
Dram ile ilgili; çok acıklı, heyecan verici olan. Tiyatroda temsil edi
- Nazım
1- Duygu, düşünce ve isteklerin ölçülü, ahenkli bir biçimde iletmeyi a
- Hâfız-I Kütüb
Kitapları koruyan kişi. Eskiden kütüphaneciler bu isimle adlandırılırd
- Didaktik
Amacı bir şey öğretmek olan eser.
