ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Uygur Türklerince kullanılan Türk dili; Eski Türkçenin ikinci dönemi. Uygur Türkleri 745 yılında Göktürklerin egemenliğine son vererek Ötüken'i ellerine geçirmişler, 9. yüzyılda da Tarım havzasına yer...

Türklerde iç ve dış mimarî süslemenin en renkli kolu olan çini sanatı, asıl büyük ve sürekli gelişmesini Anadolu Türk mimarîsinde göstermiştir. Değişik tekniklerle zenginleşen bu süsleme sanatı, her z...

Başka doğal sayıların çarpımı biçiminde gösterilemeyen doğal sayıdır. Asal sayıları çarpanlara ayırmak mümkün değildir. Örnek olarak; 1, 2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 19 verilebilir. ...

Bileşikgillerden bir bitki, devekulağı (Arctium tomentosum). Geniş yapraklı, morumsu çiçekler açar. İlâç sanayiinde kullanılır, ayrıca kökü bazı deri hastalıklarına ve romatizmaya iyi gelen bir halk i...

Kırım Savaşı'nın başlarında Osmanlı filosuyla Çarlık Rusyası filosu arasında yapılan ve Osmanlıların yenilgisiyle sonuçlanan deniz savaşı (30 Kasım 1853). Kasım 1853'te Karadeniz'e açılan ve daha çok ...

Isı ve suya karşı dayanıklı olduğu için yağ, plâstik, merhem gibi maddelerin yapımında kullanılan ve karbon yerine silisyumun geçtiği organik cisimlere benzer maddelerin genel adı. Sıvı silikonlar su ...

Bir akışkanın biçim değişikliğine ya da kendi içindeki bağıl hareketlere direnç gösterme özelliği. Bütün akışkanların viskozitesi vardır. Bu özellik, akışkan molekülleri arasındaki iç sürtünmelerin, a...

Lavın çabuk soğumasıyla oluşmuş, parlak siyah, kimi zaman da gri ya da kahverengi, volkanik cam. Seyrek olarak kuvars ve feldispat kristalleri içerir. Kimyasal yapısı riyolitle aynıdır. Silisli bir ca...

Hz. Muhammed'in ahlâka ve güzel davranışlara ilişkin genel kural değerindeki söz ve davranışlarını aktaran bilgiler ve bu bilgileri sınıflandırarak inceleyen bilim dalı. Hadis bilginlerine göre, hadis...

1870 Fransa-Prusya Savaşı'nın sonucunu belirleyen son çarpışma (1 Eylül 1870). Savaş, Fransa-Belçika sınırında Meuse Irmağı kıyısındaki Sedan'da oldu. Mareşal Mac-Mahon komutasındaki Fransız ordusu 12...

Çok hızlı giden orta büyüklükte savaş gemisi; muhrip. Orta çapta torpilsalarlar ve toplarla donatılmıştır. II. Dünya Savaşı'ndan önce, torpidobotları batırmak için kullanıldı. Günümüzde ise, uçaksavar...

Dolamaotugillerin örnek bitkisi (Paronychlia serpyllifolia). Asya ve Avrupa'da yetişen, bir ya da çokyıllık olabilen bu bitki yeşil ya da beyaz çiçek açar. ...

Kurtuluş Savaşı sırasında kurulan ve Kurtuluş Savaşı'na karşı olan bir cemiyet. Cemiyet, Şubat 1919'da İstanbul'da kuruldu. Kurucularının fikrine göre Osmanlı Devleti'nin Mondros Mütarekesi ile içine ...

Sinir sisteminin hücreleri. Sinir uyarısı dediğimiz impulsu üretir ve iletirler. Üç ana gruba ayrılırlar. Duyu nöronları, getirici sinirlerdir. Bilgileri almaçlardan merkezlere taşırlar. Motor nöronla...

ZALOĞLU RÜSTEM İran efsânevî kahramanlarından. Ünlü İran şâiri Firdevsî'ye âit olan Şehnâme adlı eserde büyük bir kahraman olarak gösterilir. Rüstem, Türk Edebiyatında Rüstem-i Zal, halk ağzında da Z...

Antik Yunan ve Roma'da at ve araba yarışlarının yapıldığı yer. Roma'da sirk olarak bilinirdi ve bunların en ünlüsü Circus Maximus'tu. Hipodrom alanı U biçiminde olur ve kenarlarında, basamaklar hâlind...

Rodop Dağları'ndan doğan (Güney Bulgaristan) ve Edirne yakınında Meriç'e karışan ırmak. Üzerinde bir baraj ve hidroelektrik santralı bulunan Arda'nın uzunluğu 180 km.'dir. ...

Gazlar arasındaki reaksiyonlarda ortaya çıkan hacim değişikliklerini ölçmeye yarayan, gazları birleştirip ayrıştırmada kullanılan cihaz. Bir odyometre, esas olarak, derecelenmiş, çeşitli patlamalara d...

(371 Treveri, bugün Trier ?-392 Viyana), Roma imparatoru. I. Valentinianus'un oğludur. Babasının ölümünden beş gün sonra, Aquincum'da (Budapeşte) lejyonerler tarafından imparator ilân edildi (375). O ...

Bir organik asidin karboksilinden OH grubu çıkarılınca geriye kalan kök (simgesi R - C = O)....

Bitkiler canlıyken enerjilerini güneş ışığından sağlar ve bu enerjiyi şeker, nişasta, selüloz gibi çeşitli maddeler hâlinde dokularında depolar. Öldükleri zaman bu enerji, ölü bitkilerle beslenen ve b...

Biçimbilgisi. Dilbilgisinin, dildeki kökler, bunların birleşme yolları, eklerin çeşitli görevleri, dilin türeme ve çekim özellikleri gibi biçime ilişkin konuları inceleyen bölümüne denir. Eskiden nahi...

Bahaettin Nakşibent'in (1318-1389 Buhara) kurduğu tarikat. Temel ilkelerini Yesevîlik'ten ve daha çok Hacegânilik'ten alan, şeriata ve Sünnî inançlara sımsıkı bağlı olan Nakşibendîlik, bir yandan Sünn...

Zigana Geçidi'nden ulaşımda zorluklar nedeniyle Zigana Dağlarından geçiş kolaylığı sağlamak üzere açılan tünel. Trabzon-Erzurum karayolu üzerinde, Trabzon'un 50 km. kadar güneyinde, yapımına 1975'te b...

Familyası: Ballıbabagiller (Labiatae), Türkiye'de yetiştiği yerler: Batı ve Güney Anadolu. Haziran-ağustos ayları arasında beyazımsı pembe veya sarımsı renkli çiçekler açan, yol kenarlarında ve ek...