Edebiyat terimi olarak Satranç: Saz şairleri tarafından aruzun müfte'ilün müfte'ilün müfte'ilün kalıbıyla ve musammat gazel şeklinde yazılan şiirler. Musammat beyitlerden oluştuğu için, her mısra kafiyeli iki eşit parçaya bölünür. Bu parçalar alt alta yazıldıklarında dörtlüklerden meydana gelen yeni bir şekil ortaya çıkar. Bu şeklin kafiye şeması şöyledir: abab cccb dddb... Örnek:
Sevdi gönül bir püsteri / Sanatı terzi güzeli
Hüsnünü bir muhtasarı / Şerh ederek söylemeli
Matlanın fâikını / Sohbetinin lâyıkını
Ben gibi bir âşıkını / Eylemiş aşkıyle deli
Düştü gönül çâresine / Kaşlarının karesine
Çehre-i menâresine / Yandı derûnum göreli
Vardı ellerim eline / Tutuldu dilim diline
Kâkülünün bir teline / Bağladı bu cân ü dili
Emrahî
Sevdi gönül bir püsteri / Sanatı terzi güzeli
Hüsnünü bir muhtasarı / Şerh ederek söylemeli
Matlanın fâikını / Sohbetinin lâyıkını
Ben gibi bir âşıkını / Eylemiş aşkıyle deli
Düştü gönül çâresine / Kaşlarının karesine
Çehre-i menâresine / Yandı derûnum göreli
Vardı ellerim eline / Tutuldu dilim diline
Kâkülünün bir teline / Bağladı bu cân ü dili
Emrahî
Edebiyat terimi olarak Şatranç: 19. Yüzyıl saz şairlenin seyrek kullandıkları bir şiir biçimi.
Benzer Edebiyat Terimleri:
- Sanat
Bir duygunun, bir tasarımın, bir düşünce ya da güzelliğin biçimlendiri
- Tartışmacı Anlatım Biçimi
Sözlü ve yazılı anlatımda kullanılan anlatım biçimlerinden biridi
- Belgesel Roman
Gerçek olaylara, belgelere, araştırma ve incelemeye dayanarak oluşturu
- Takti
Aruzla yazılmış bir şiiri kalıplara ayırma.
- Sayıp Dökme
Bir düşünceyi açık seçik biçimde anlatabilmek için niteliklerini, nede
- Gözlem
Olaylara, olgulara, varlıklara inceleyici gözle bakmak ve onların beli
- Dübeyt
İki beyit anlamındadır. Divan edebiyatındaki rubai türünü belirtmek iç
- Cezâlet
Söyleyişleri kulağa sert gelen sözcükleri tanımlar. Uyumu konuya göre
- Mizah
Olayları, durumları, kişileri gülünç yönleriyle yansıtan yapıtların bu
- Aksiyon
Bir edebi eserde olguların akışıdır. Örneğin bir romandaki aksiyon, ta
