ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Romalılarda önce krallara, cumhuriyet döneminde de konsüllere danışmanlık yapan meclis. Cumhuriyet'in kurulmasıyla patrici yaşlılarından oluşan Roma senatosu (Lâtincesi Senatus-senes, yaşlılar) devlet...

Gözlük mercekleri için kullanılan güç birimi. Daha çok ince kenarlı merceklerin yakınsamasını belirtmekte kullanılır. Bir merceğin kaç diyoptrilik olduğunu bulmak için, odak uzaklığını metre cinsinden...

Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde Dicle Irmağı'nın bir kolu. Uzunluğu 150 km.dir. Muş ilinin güneyindeki yüksek dağların güney yamaçlarından inen derelerin birleşmesiyle doğar. Raman Dağı'nın doğusunda Di...

Bacakta uyluk ve baldır kemiklerinin birleştiği kısım. Tek eksenli bir eklemdir. Dizkapağı, damar ve sinirlerin geçtiği diz ardı ve diz eklemi olmak üzere iki bölüme ayrılır. Bağları çok güçlü olan di...

Simya öğretisi. Hermetizm sözcüğünün, simyacılığın babası olduğu söylenen Hermes Trismegistos'un adından geldiği ileri sürülür. Madenlerin birbirine dönüşümünü ve doktorluğu konu edinen bu öğreti, doğ...

Maltta bulunan ve nişastayı maltoza çeviren enzim grubu. Hayvan ve bitkilerde bulunan diyastaz, ilk kez 1835'te A. Payen ve J. Persoz tarafından elde edildi. Nişastayı, glikojeni ve dekstrini hidroliz...

Sansargillerden, 55 cm. uzunluğunda, küçük bir yırtıcı hayvan, zerdeva (Martes martes). Avrupa ve Kuzey Asya'da ormanlarda, ağaç kovuklarında yaşar. Rengi mevsime ve yaşadığı ortama göre değişir. Gene...

İkiçeneklilerin hanımeligiller familyasından süs bitkisi (Lonicera caprifolium). Tırmanıcı çalılardır. İlkbaharda hoş kokulu, sarı ya da beyaz, küçük demetler hâlinde çiçekler açar. Bahçelerde kameriy...

Tezkere, pusula. Terim olarak eskiden belli bir meslekte yetişmiş kişilerin yaşamöykülerinin toplandığı yapıtlara tezkire genel adı verilmiştir. "Zikr"den türetilen sözcüğün çoğulu "tezakir"dir. Tezki...

Bir su üstü savaş gemisi. İlk kez I. Dünya Savaşı'nda denizaltılara karşı kullanıldı. 1915 yılında İtalyan ve İngiliz donanmalarında hizmete giren bu gemiler küçüktüler, 30-35 mil hız yapıyorlardı ve ...

İki monosakkarit molekülünden bir su molekülü ayrılmasıyla oluşan karbonhidratlar. Disakkaritler hidrolize uğrayarak monosakkaritleri verirler. Monosakkaritlere göre daha kolay kristalleşirler. Suda ç...

Hint-Avrupa dil ailesinin İran dalından bir dil. Doğu Orta İrancanın bir üyesi olan Sakacaya ait elyazmaları Doğu Türkistan'da bulunmuştur (8.-10. yüzyıl). İki lehçesi vardır. Hotan lehçesi ve Maralba...

Kandaki şekerin (glikoz) normal düzeyin altına düşmesiyle ortaya çıkan; çarpıntı, aşırı terleme, el titremesi, açlık duygusu gibi belirtiler gösteren hastalık. Ensüline duyarlılık, karbonhidrat yeters...

Yılanların avlarını yakalamak için kullandıkları zehir. Yılan zehri yalnızca avın öldürülmesinde değil, besinlerin sindirilmesinde de kullanılır. Sarımsı, beyazımsı ya da saydam bir sıvıdır. Etki dere...

Kökboyasıgillerden, sıcak bölgelerde yetişen bir ağaççık cinsi ve bunun güzel kokulu, beyaz renkli çiçeği (Gardenia). ...

Yugoslavya'da ırmak. Tara ve Piva'nın birleşmesiyle oluşmuştur. Sava Irmağı'nın kollarından biridir. 346 km uzunluğundaki Drina'nın debisi, mevsime göre 70-1.900 m3 arasında değişir. Üstünde, Zvornik'...

Türkiye Türkçesinin yazımı için Arap harflerinden Lâtin harflerine geçilmesi. Bu uygulama, 1 Kasım 1928'de "Türk Harflerinin Kabul ve Tatbiki Hakkında Kanun" adlı yasanın kabul edilmesiyle başladı. Ya...

Sıvı evredeki bir maddenin katı evreye geçmesi. Katılaşma da denir. Her sıvı, belli basınçta, belli bir sıcaklık derecesinde donar. Belirli koşullar sağlandığında sıvılar bazen bu sıcaklığın altında b...

(1934 İstanbul-1989 İstanbul), dilbilimci, yazar. Ortaöğrenimini Galatasaray ve Işık liselerinde (1954), yükseköğrenimini İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Fransız Dili ve Edebiyatı Bölümü'nde ...

Açıktohumlulardan, kışın yaprak dökmeyen bir ağaç (Juniperus). Ilıman ve soğuk bölgelerde yetişir. Yuvarlak, kara yemişleri ilâç olarak, ayrıca likör ve cin yapımında kullanılır. Katranından, kerestes...

Seyâhatnâme'siyle meşhur bir Türk yazarı ve seyyahı. 1611'de İstanbul'un Unkapanı semtinde doğdu. Aslen Kütahyalı olan âilesi, fetihten sonra İstanbul'a yerleşmiştir. Babası Saray-ı Hümâyûn kuyumcubaş...

Müslümanların, günde beş vakit kılmaları dince buyrulan ve dua okuyarak belli kurallar çerçevesinde Tanrı'ya tapınma. Kur'an ayetlerinin değişik yorumlarına göre; iki, üç ya da dört vakit namazdan söz...

Buhar makinesi, motor ya da pompa silindiri içinde gidip gelme hareketi yapan, genellikle dairesel kesitli, katı, dayanıklı parça. Piston ya bir akışkan tarafından hareket alır ya da kendisi akışkana ...

İstanbul'un Taksim semti yakınında tarihi yapı. Dikdörtgen plânlı, ortası avlulu, bir bodrum ve iki tam katlı bir yapıdır. İngiliz mimar Williams James Smith ve Osmanlı kalfa İstefan tarafından yapıld...

Tarlalarda olgunlaşan ekinlerin biçilmesi ve ürünlerin kaldırılması işi. Ekinin olgunlaşması ve toplanarak kaldırılması, genellikle Haziran-Eylül ayları arasında gerçekleşir, bu süreye hasat zamanı ad...