ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Klasik Türk müziğinde, faslın giriş taksiminden sonra ilk çalınan dört haneli ve dört teslimli parça. Yalnız sazlarla çalınır, güftesi yoktur. Uzunluğu birbirine eşit 4 bölümden oluşur. Dini peşrevler...

Yeraltındaki suyun, doğal olarak toprak tabakası üstüne çıktığı su ağzı. Menbalar genellikle engebeli sâhalarda, yamaçlarda çıkar. Yağışlarla toprağa sızan su, killi tabakalara rastlayınca toprak altı...

Yeryüzündeki suları inceleyen fiziksel coğrafya dalı. Kıyı biçimleri, akıntılar, derinlikler, sualtı, topografik özellikleri vb. hidrografinin inceleme alanına girer. Üç bölüme ayrılır: 1) Denizl...

Bulgaristan'da Rodoplar bölgesinde yaşayan topluluk. Pomak sözcüğünün kaynağı hakkında çeşitli görüşler varsa da bu sözcüğün İslâv dillerinde "yardım etmek" anlamına geldiği; bu topluluk mensuplarının...

Osmanlı döneminde, XVIII. yy'da ve XIX. yy başlarında Sivas, Çorum ve Amasya yöresine egemen olan âyan ailesi. Canik Sancağı'nı (Samsun, Ünye ve Niksar) merkez edinen ailenin ilk önemli kişisi Fatsalı...

Gülgillerden, iri pembe çiçekli, yapraklarının altı tüylü, orta yükseklikte bir ağaç (Cydonia vulgaris) ve bunun sarı tüylü, mayhoş, dokusu sertçe, küçük çekirdekli meyvesi. Ayva ağacı, Avrupa ve Asya...

Yassı solucanlardan tatlı ve tuzlu sularda yaşayan, yüzebilen 0,2-40 mm boyunda ilkel bir solucan grubu. Plânaryaların gövdesi uzuncadır, ağzı gövdenin alt bölümündedir. Avını yutağı dışarı doğru çıka...

Hristiyanlığın en büyük üç mezhebinden biri. 16. yüzyılda Martin Luther ve Jean Calvin'in öncülüğünde Katolik Kilisesi'ne ve Papa'nın otoritesine karşı girişilen Reform hareketinin sonucunda doğmuştur...

Işığın bitki üzerine olan etkilerinden biri. Bu etkilerin çoğu, ışığın direkt etkisine bağlı ise de, indirekt etki ile de bâzı değişmelerin olduğu anlaşılmıştır. İndirekt etkiye bir örnek verirsek; yü...

Son asır Türkiye târihinin dönüm noktalarından birini teşkil eden ve Rumî 1293 târihine rasladığından târihimize "Doksanüç Harbi" diye geçen 1877-1878 Osmanlı-Rus Harbi. Çarlık Rusya'sı; asırlık e...

Konusu, hareketsiz ya da cansız varlıklar olan resim, ölüdoğa. Natürmortun konusunu, koparılmış çiçekler, meyveler, avlanmış hayvanlar, vazo, kitap gibi eşyalar oluşturur. Eski Çağ'dan beri yapılag...

Gece müziği. 18. yüzyılda ses, genellikle nefesli, bazen de yaylı çalgılar için yazılan duygulu parçalardan oluşur. Serbest tarzda yazılır, belirli bir biçimi yoktur. 19. yüzyılda İrlandalı besteci Jo...

Üstünde numaralandırılmış daireler bulunan bir nişan tahtasına küçük oklar atarak oynanan bir oyun. Genellikle mantardan, sert kıldan ya da karaağaçtan yapılan nişan tahtası, 1′den 20′ye k...

Dolamaotugillerin örnek bitkisi (Paronychlia serpyllifolia). Asya ve Avrupa'da yetişen, bir ya da çokyıllık olabilen bu bitki yeşil ya da beyaz çiçek açar. ...

Kemiklibalıklar takımından, gümüşbalığına benzeyen, 10-15 cm. uzunluğunda bir balık türü (Atherine hepsetus). Akdeniz'de, Karadeniz'de ve Atlantik Okyanusu'nda yaşar, çambuka ya da tokmakbaş da denir....

Orta Asya'da, yüksek platolar, dağlar ve derin vadilerden oluşan kitle. Büyük kısmı Tacikistan'da, uzantılarıysa Hindistan ve Pakistan (Keşmir-Jammu), Afganistan ve Çin'in Sinkiang eyaletinde kalır. B...

Osmanlı Devleti ile Avusturya İmparatorluğu arasında yapılan savaş (1596). 1593 yılında başlayan Osmanlı-Avusturya savaşları Osmanlı Devleti'nin lehine bir gelişme göstermeyince, biraz da yeniçerileri...

Osmanlı İmparatorluğu'nda padişahların yazılı emri. Ferman sözcüğü Farsçada emir, buyruk anlamına gelir. Fermanların başında padişahların tuğraları bulunurdu....

Ağız armonikası olarak adlandırılan küçük ağız çalgısı. "Armonika" adı, birden çok sesi bir arada ve uyumlu olarak çıkarttığı için verilmiştir. Nefesli, basit çalgıdır. Yan yana sıralanmış deliklerind...

ZALOĞLU RÜSTEM İran efsânevî kahramanlarından. Ünlü İran şâiri Firdevsî'ye âit olan Şehnâme adlı eserde büyük bir kahraman olarak gösterilir. Rüstem, Türk Edebiyatında Rüstem-i Zal, halk ağzında da Z...

Su kütlelerinin üstünde ya da altında oluşan hareketler. Rüzgârın ya da suyun yoğunluğundaki farklılıkların neden olduğu akıntılar iki grupta toplanabilirler. Rüzgârın yol açtığı akıntılarda, rüzgârla...

Hareket hâlindeki sıvıların hareketinin, enerjisinin ve basıncının matematiksel incelenmesi....

Açık yerlerde bulunmaktan doğan korku, bilmedik şeyler karşısında duyulan hastalık derecesinde korku, bir çeşit fobidir. Bu genellikle genç kadınlarda görülen bir fobidir. Hasta evinden dışarı çıkmak ...

Hem hayvansal hem de bitkisel besinleri yiyebilen hayvanlara verilen genel ad. Omnivor da denir. Hepçil hayvanlara örnek olarak serçe, ayı ve ördek verilebilir....

İyodun ve sodyum iyodürün alkol ve su karışımı içindeki çözeltisi. Bir kesiğe, bir sıyrığa mikrop kapmasının önüne geçmek için kullanılır. Geniş bir bakteri ve mantar topluluğuna karşı etkilidir. Deri...