ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Bizans İmparatorluğu'nda son hanedan (1261-1453). Soyun kurucusu VIII. Mikhail'dir. Bu soydan yedi imparator Bizans İmparatorluğu tahtına çıktı. Mikhail'in 1261 yılında İstanbul'u Lâtinlerden geri alm...

Akışkanları yükseltmekte, basmakta ya da sıkıştırmakta kullanılan aygıt. İlk pompalar, İranlılar ve Romalıların yükseğe su çıkarmakta kullandıkları su çarklarıdır. Daha sonra Archimedes tarafından gel...

Dilbilgisinde bir adı niteleyen ya da belirten sözcük. Niteleme sıfatı ya da sadece sıfat, bir oluş halini, adın gösterdiği canlının ya da nesnenin niteliğini belirtir: "Ağlayan çocuk, düz duvar". Bel...

Birleşiminde %75′ten çok kalsiyum karbonat bulunan, genellikle beyaz, renkli, cilâlanabilen kireç taşı. Mermerler en çok inşaatlarda, anıtlarda, heykelcilikte ve dekorasyon işlerinde kullanılır....

Dört kenarlı çokgen. Bir kenarın uzantısı öteki kenarların üçüyle de kesişiyorsa dışbükey, kesişmiyorsa içbükey dörtgen adını alır. İç açıları toplamı 360°'dir. Dörtgenin dört köşesi düzlemsel değilse...

Fotoğrafçılıkta tespit banyosunda kullanılan ve kükürtün kaynar hâldeki derişik bir sülfit ya da sodyum hidroksit çözeltisine etkimesiyle elde edilen tuz (Na2S2O3 . 5H2O). Hiposülfit, gerçek adı sodyu...

Kırmızı çuhadan yapılmış, kesik koni biçiminde başlık. Fesin "tablo" denilen üst bölümünün ortasında açılan bir delikten geçirilen "ibik" adlı kordonun ucuna dışarda kalan bir püskül eklenirdi. Siyah ...

Bir sorun üzerinde, yurttaşların "evet" ya da "hayır" biçiminde iradelerini belirtmeleri amacıyla yapılan oylama. Temsilî demokrasiye karşı, doğrudan demokrasiyi destekleyenlerin savundukları bir yönt...

İslâm toplumunda örfî ve şerî hukuku uygulayan mahkemenin başkanı. Osmanlı İmparatorluğu'nda kadılar, medreselerden yetişirdi. Yalnız yargı işleriyle değil, bulundukları bölgelerden zahire toplanması,...

Kanada'nın kuzeydoğusunda büyük yarımada. Yüzölçümü 292.000 km2 dir. Yönetim bakımından Quebec ve Newfoundland eyaletlerine bağlı olan Labrador, geniş bölümüyle az yüksek bir platodur ve dördüncü zama...

Padişah, hükümdar, özellikle de Afgan ve İran hükümdarlarına verilen ad. Bu unvan tarihte ilk kez İran'da Akamanış adlı hükümdar ailesi tarafından kullanılmıştır. Hükmetmek anlamına gelen "hşay" ya da...

Frekansı 1,5x 102 ile 3x107 kilohertz arasında olan elektromanyetik dalgalar. Bu aralık, dalga boyu 2.000 metre olan uzun radyo dalgalarıyla dalga boyu 1 cm. olan en kısa radar dalgalarını kapsar....

Türkiye'de yetiştiği yerler: Süs bitkisi olarak bir türü yetiştirilir. Bir iki metre boylarında büyük yapraklı beyaz çiçekli, etli köklü, çok yıllık otsu bitki. Kuzey Çin ve Tibet bölgeleri dağları...

Akdeniz Bölgesi'nin doğu kesiminde, Elbistan'ın güneydoğusunda dağ; 3.081 m. Güney yamaçlarından kaynaklanan sular Fırat Nehri'nin kuzey ve batı yamaçlarından kaynaklanan sular ise Ceyhan Nehri'nin ko...

Türkiye'de, 1942-1944 arasında bir kereye mahsus olarak çiftçi, esnaf ve üreticilerden alınan olağanüstü servet vergisi. İkinci Dünya Savaşı'nda enflasyon, karaborsa ve stokçuluk sayesinde elde edilen...

Kadınlarda yumurtlamanın ve âdet hâlinin tümüyle sona ermesi ve bu döneme verilen ad. Genellikle 45-50 yaş arasında meydana gelir. Menopoz döneminde yumurtlamayı sağlayan ve hipofiz bezi tarafından sa...

Borç senedi, tahvil, seri hâlinde çıkartılan ve çoğunlukla fâizli olan kıymetli evrak. Bunlar genellikle hâmiline yazılı olarak düzenlenmekle birlikte nâma da yazılı olabilirler. Obligasyonlar, de...

M.Ö. dördüncü yüzyılın ikinci yarısında yaşayan Yunan matematikçisi. Geometri üzerine yazdığı Elemanlar isimli eseriyle meşhurdur. Bu eserde verilen malzeme tamâmen yeni olmayıp, daha önceki Pytogorea...

Henüz tazeyken pişirilip yenen, bitkiler ile bunların meyvelerinin ve tohumlarının ortak adı. Bugün sebze olarak kullanılan bitkilerin büyük bir bölümü pek çok kıt'ada yetiştirildiği ve yüzyıllardan b...

Ege bölgesinin Büyük Menderes'ten sonra en uzun akarsuyu. İki kol hâlinde Gediz kasabasının güney doğusundaki Murat Dağı ile, kasaba çevresindeki Şaphâne Dağından doğar. Uşak'ın batısında bu iki kol b...

(Rattus rattus), kemirgen memeli hayvanların birçoğuna, özellikle sıçangiller familyasındaki bütün hayvanlara verilen ortak ad. Bütün dünyaya yayılmışlardır. Kuyrukları uzun, çıplak ve pulludur. Tüyle...

Hindistan'da kendilerine fakir denilen kimselerin davranışları ve yaşam biçimleri. Hindu dininden doğma fakirizm, ruhu dinginleştirmeyi amaçlar. Fakirler birer tarikat üyesi gibi davranırlar. Ruhun ku...

İsrâiloğullarına gönderilen peygamberlerden. Hazret-i İshâk'ın oğlu Iys'ın neslindendir. Kendisine yedi kişi îmân etti. Yüz kırk sene yaşadı. Sabrı ile insanlık târihinde darbımeselle anılan Eyyûb ale...

Kanın yapısını ve özelliklerini inceleyen bilim dalı; kan bilimi. Kanın ögeleri olan alyuvarlar, akyuvarlar, hematoblastlar (trombositler) ve bunların oluşumunu denetleyen etkenlerle ilgilenir. Kan gr...

Anadolu'nun güneybatısındaki Teke Yarımadası'ndaki antik bölgenin adı. Lykia olarak da yazılır. Doğu, güney ve güneybatıda Akdeniz, kuzeybatıda Karya, kuzeyde Frigya, kuzeydoğuda Psidya ve Pamfilya il...