ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

İkiçeneklilerin şahteregiller familyasından, bir yıllık otsu bitki (Fumaria officinalis). Kırlarda ve yol kenarlarında çok rastlanır. Çiçeklerinde "fumarin" adlı bir alkaloit olduğundan hekimlikte, ha...

(371 Treveri, bugün Trier ?-392 Viyana), Roma imparatoru. I. Valentinianus'un oğludur. Babasının ölümünden beş gün sonra, Aquincum'da (Budapeşte) lejyonerler tarafından imparator ilân edildi (375). O ...

İzmaritgillerden bir balık (Box salpa). Göğüs yüzgecinin dibindeki siyah lekeyle ayırt edilir. Boyu 40 cm kadardır. Eti lezzetsizdir. Uzun gövdesinde sarı çizgiler vardır. Doğu Atlantik kıyıları, Akde...

Nüfus olaylarını istatistik yardımıyla inceleyen bilim dalı. Bu sözcük ilk kez, Achille Guilard'ın "Beşerî İstatistik Unsurları ya da Karşılaştırmalı Demografi" (1855) adlı kitabında kullanıldı. Eski ...

Üstü çeşitli biçimlerde kabarık olan duvar süsü. Çeşitli kabartma türleri vardır. Cam, taş, kumaş ya da tuval üzerine kabartmalar yapılabilir. Kabartmacılık, çok eskilere dek uzanan bir sanattır; eski...

Kolayca yaprak yaprak ayrılabilen, genellikle başkalaşmış kayaçların genel adı. Şistler, içlerindeki ayırt edici minerallere göre adlandırılırlar. Başlıcaları mikaşist, kuvarslı şist, hornblentli şist...

Kafkasya'da yaşayan bir topluluk ve bu topluluktan olan kimse. Kendi dillerinde, kendilerine Adige derler. Çerkezler, Kafkaslardaki Adige Özerk Vilayeti'nde yaşarlar; çoğunluğu Laba ve Kuban ırmakları...

Günümüzden 200 milyon yıl önce, tebeşir devrinde ortaya çıkmış, 120 milyon yıl yaşamış ve 80 milyon yıl önce kesinlikle bilinemeyen nedenlerle nesli yok olmuş hayvanlar (Dinosauria). Dinozorlar sürüng...

Özdeyiş (vecize), bir düşünceyi kısa ve özlü olarak anlatan, kimin söylediği bilinen özlü sözdür. Özdeyişleri atasözlerinden ayıran en önemli özelliği, söyleyenin kimliğinin belli olmasıdır. Bir s...

Çok yemek yeme ya da sinirsel bir nedenle irade dışı olarak boğazdan çıkan ve düzgün aralıklarla tekrarlanan ses. Hıçkırık, çok hızlı yemek yerken hava yutan kişilerde sıklıkla görülür. Özellikle yaşl...

Su veren, su dağıtan. Eski edebiyatta içki meclisinde şarap sunan, dağıtan kimse anlamında kullanılmıştır. İçki meclisi (bezm), şarap ve öteki içkilere bağlı olarak yaygın biçimde geçer. Sakinin tatlı...

Erzurum ve Sıvas kongrelerini temsil eden ve onlar adına işleri yürütmekle görevli yetkili heyet. Bir geçici hükümet olarak da nitelendirilebilir. Erzurum Kongresi adına seçilen Heyeti Temsiliye şu ki...

Arachis hypogaea. Baklagiller (Fabaceae) familyasından değerli bir yağ bitkisi ve bunun yağlı tohumlarına verilen ad. Çiçekleri döllendikten sonra toprağa gömülerek meyve veren bir tarım bitkisi olan ...

Bileşikgiller (Asteraceae) familyasından Achillea millefolium türüne verilen ad. Sarı renkli çiçeği olan civanperçemi, 10-35 cm'ye kadar boylanabilen, çok yıllık bir çalıdır. Çiçeklenme dönemi haziran...

İki şey arasında tutarsızlık, birbirine karşıt olma durumu. ...

Ağaç işleriyle uğraşan Alevî-Türkmen topluluğu. Anadolu'nun çeşitli bölgelerinde yaşarlar. Tahtacı deyimi, 16. yüzyıldan sonra Osmanlı tapu defterlerinde ve arşivlerinde "Cemaati Tahtaciyan" biçiminde...

İki ya da daha çok maddenin birbiri içinde homojen bir biçimde karışması olayı. Genellikle, karışan maddelerden çok miktarda olan maddeye çözücü, az miktarda olana da çözünen denir. Ancak bazı koşulla...

Parafinler serisinden beş karbonlu hidrokarbon. Üç izomeri vardır: Neopentan [C(CH3)4], izopentan [CH3-CH(CH3)-CH2-CH3] ve normal pentan (CH3-CH2-CH2 -CH2-CH3). Neopentan az bulunur; öteki ikisiyse do...

Asya'nın kuzeyinde bir bölge. Yüz ölçümü yaklaşık olarak 13 milyon km2dir. Kuzeyinde Kuzey Buz Denizi, doğusunda Büyük Okyanus, güneyinde Amur Irmağı ve Orta Asya Dağları, batısında Ural Dağları yer a...

Proteinlerin kısmî parçalanmasıyla oluşan bileşik. Pepton, sanayide enzimlerin ete etkisiyle elde edilir. Nekahat devresi geçiren ya da takviyeli beslenme gerektiren hastaların diyetinde kullanılır....

Osmanlı İmparatorluğu'nda Divanıhümayun görevlilerinden biri. Önemli resmî belgeleri yazar ve bunların üst taraflarına padişahın tuğrasını çekerdi. Nişancılar kanunları iyi bilen, yeni kanunlarla eski...

Kuvantum kuramının temelini oluşturan yasa. Bu yasaya göre, elektromanyetik ışınım enerjisi, foton adı verilen küçük ve bölünmez bütünler hâlindedir. Her fotonun enerjisi (E), ışınımın frekansı (v) il...

İçine domates, biber, soğan, kokulu otlar, süt ya da yoğurt katılan, bulgurdan, mayalanmış ve kurutularak ufalanmış hamurdan yapılan çorba malzemesi. Adını, hurma tarhanası, domates tarhanası, kızılcı...

Bazı geceler, gökte hızla geçip giden ışıklı bir nokta olarak görülen küçük gök cismi, şahap, ağma. Güneş Sistemi'ne bağlıdır. Ancak kesin bir yörüngesi yoktur, bu nedenle atmosfere girince ateş külçe...

Osmanlı İmparatorluğu'nda padişahların yazılı emri. Ferman sözcüğü Farsçada emir, buyruk anlamına gelir. Fermanların başında padişahların tuğraları bulunurdu....