ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Dikenlibalıkgillerden bir balık türü (Gasterosteus pungitius). 4-7 cm'lik uzunluğuyla tatlı su balıklarının en küçüklerindendir. Erkeği su bitkileri arasında yuva yaparak yavrularına bakar. Yırtıcı ve...

Endokrin bezden salınan ve doğrudan doğruya kana karışarak organların çalışmasını düzenleyen maddelere verilen genel ad. Steroitlerden, şeker moleküllerinden ya da proteinlerden yapılır. Her hormon he...

Bir akor oluşturan üç ya da daha fazla sesin aynı zamanda çalınmasıyla ortaya çıkan beste. Armonide sesler ve çalgılar birbirlerinden farklı olabilir. Konusu, birlikte çıkan sesler arasında uyum sağla...

Osmanlı ordusunda bir asker sınıfı. Osmanlılardan önce de Anadolu beylikleri donanmalarında azap denen askerler bulunuyordu. Osmanlılarda ise donanma ve tersane azaplarından başka; kale muhafızlıkları...

Afrika ve Güneydoğu Asya'da yaşayan cüce bir ırktan olan kimse. Pigmelerin boyları genellikle 1-1,20 metredir. Nereden geldikleri hakkında sağlıklı bilgi yoktur. Renkleri, kahverengi ile sarı arasında...

Doğu Akdeniz kıyıları ile İç Anadolu düzlükleri arasında, güneybatıdan kuzeydoğuya doğru uzanan Orta Toroslar'da dağ sırası. Aynı yönde uzanan Bolkar (güneybatıda) ve Tahtalı dağları arasında kalır. E...

Cumhuriyetin ilânından sonra Türkiye'de eğitim sistemini yeniden düzenleyen yasa. 3 Mart 1924'te çıkarıldı; daha önce Şeriye ve Evkaf Vekâleti'ne bağlı olan eğitim kurumları bu yasayla Maarif Vekâleti...

Fatımî, Eyyubî ve Memlûk sultanlığı devirlerinde Mısır ve Suriye'de, sonra da Osmanlı Devleti idaresinde, kimlik belgesi anlamında kullanılmış terim. Mısır'da, fellahların oturmak zorunda oldukları ye...

Türk İstiklâl Savaşı'nda kurulan millî cephelerin en önemlilerinden biri. Antep, 1919 yılı ocak ayında İngilizler tarafından işgal edildi; Ekim 1919'da da Fransızlar'a devredildi.Türk polisi ve jandar...

Metalürjide bir metalin filizinden ayrılmasında kullanılan ilk işleme verilen ad. Deriştirme ön işlem ya da zenginleştirme olarak da adlandırılır. Bir filizde istenen metalden düşük bir yüzdede bulunu...

Tohumlu bitkilerin üreme organı. Çiçeğin görevi, aynı bitkinin bütün özelliklerini taşıyan yeni soyların gelişeceği tohumları üretmektir. Çiçeklerin çoğu dıştan içe doğru sırasıyla çanak yaprak, taç y...

Omurgaya esneklik sağlayan ve omurlar arasında yer alan bir ara madde olan disklerin yerinden oynaması. Diskler, ortada yumuşak, süngerimsi bir madde ile; onu çevreleyen, halka biçimindeki bir bağdoku...

Orta Asya'da dağ sırası. Kuzey Keşmir sınırından Afganistan'da, Kâbil'in batısında Kohi Baba sıralarına kadar, batı ve güneybatı doğrultusunda uzanan genç dağ sıralarıdır. Uzunluğu yaklaşık 600 km.dir...

Tesbihağacıgillerden, odunu çok sert bir ağaç. Amerika'nın tropikal bölgelerinde yetişen bu ağaca maun da denir. Cilaya elverişli olan kırmızımtırak ağacı, mobilya yapımında kullanılır....

Hint-Avrupa dil ailesinin İran dalından bir dil. Bugün Tacikistan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'nin resmî dilidir. 1 milyondan fazla insan tarafından konuşulan Tacikçe, Yeni Farsçanın yerel ağızlara da...

10 Ağustos 1543'te Macar Krallığının en önemli şehrinin Osmanlılar tarafından zabtı. Estergon şehri Budin'in 45 km kuzeybatısında, Tuna kıyısında Vaç dirseğinin kuzeyinde yer almaktadır. Onuncu yüz...

Hat sanatını icra eden kimse. Hattatlar üç gruba ayrılırdı; birinci grubu oluşturanlar okullarda yazı dersi veren meşk hattatlarıydı. Yazma kitapları kopya eden ya da ısmarlama yazan hattatlar ikinci ...

Sağ ve solda olmak üzere iki tâne olan, aort yayından ayrıldıktan sonra boyundan geçerek beyne doğru çıkan büyük atardamarlara verilen isim. Şah damarlarına tıp dilinde "arteria carotis communis" deni...

Okyanusların bazı kesimlerinde görülen, alanı küçük, ancak derinliği 10.000 metre dolaylarında bulunan derin dip. Güneş ışığının erişemediği kısım olarak bilinen abislerin taranması, birçok araştırmac...

Us bilgisine dayanan, doğruluğun ölçütünü duyularda değil, düşmede ve tümdengelimli çıkarımlarda bulan öğretilerin genel adı. Rasyonalizm ya da akılcılık olarak da bilinir. Bilgi öğretisinde usçuluk, ...

Canis aureus. Rengi kurda, boyu ve gür kuyruğu tilkiye benzeyen, etçil bir memeli. Beden yapıları kurda benzer, ancak onlardan daha küçük ve ince yapılıdırlar. Boyları 60-100 cm, yükseklikleri 38-50 c...

Osmanlı Devleti'nde on dokuzuncu yüzyılda Tanzimat Fermanıyla başlayan Batı'ya yönelişe paralel olarak Batı edebiyatının örnek alındığı yeni edebiyata verilen ad. Divan Edebiyatı geleneği, Tanzimat'la...

Kuzeydoğu Mısır'da, batıda Süveyş Körfezi ile doğuda Akabe Körfezi arasında (bu iki körfez Kızıldeniz'in kuzey ucunu meydana getirir) yarımada ve yönetim birimi. Yüzölçümü 54.000 km2, nüfusu 229.000, ...

Gözlerden birinin ya da ikisinin içe ya da dışa kaymasıyla ortaya çıkan göz bozukluğu. Şaşılık, göz kaslarının uyumlu bir şekilde çalışmamasından doğar. Gözler belirli bir cisme bakarken göz kaslarınd...

Uzunluk birimi olarak metreyi, kütle birimi olarak kilogramı ve zaman birimi olarak saniyeyi temel alan birim sistemi. Bu sistemde uzay boşluğunun manyetik geçirgenliği 10-7 henry/metre olup elektroma...