ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Yıl çıbanı, Halep çıbanı, Bağdat çıbanı, Diyarbakır çıbanı, Antep çıbanı gibi adlarla da anılan ve dünyâda belirli iklim bölgelerinde görülen bir hastalık. Akdeniz ve Ortadoğu'da sık olan Şark çıbanın...

Mekanik direnci yüksek, hafif alüminyum alaşımı. Bileşiminde %4 bakır, %0,7 manganez, %1 magnezyum, %0,5 silisyum ve az miktarda demir bulunur. Alüminyumun en çok kullanılan alaşımıdır. Dökme levhalar...

Güvenli ortamlara yapılmış derebeylik konağı. Bir bölge hâkiminin, prensin, derebeyin hâkim olduğu bölgede ekseriya sarp yerlere yapılmış, yüksek duvarlı kulelerle takviye edilmiş yapılardır. Orta...

Baskı ya da ters çevirmeyle resim elde etmeyi sağlayan renkli sinema ve fotoğrafçılık işlemi. Almanlarca geliştirilen bu sistem 1940 yılında filmlerde kullanılmaya başlandı. Daha sonra Sovyetler'de ge...

Osmanlı Devleti'nde yayımlanan ilk resmî gazete. II. Mahmut'un buyruğuyla 1 Kasım 1831'de haftalık olarak yayımlanmaya başlandı. Ön hazırlıkları İzmir'de Fransızca olarak yayımlanan "Le Courrier de Sm...

İstanbul Patriği Nestorius'un kurduğu Hristiyan mezhebi. Özellikle Arianusçuluğa bir tepki olarak gelişti. 431 yılında Efes Konsili'nde mahkûm edilen Nesturilik, Hristiyanlığın kurucusu kabul edilen İ...

Akışkan moleküllerinin katı yüzeylere takılması. Gaz maskelerinde (aktif kömürün gazı tutması), çeşitli saflaştırma işlerinde (kemik tozunun şeker çözeltisindeki renkli bileşikleri tutması) adsorbsiyo...

Bileşikgillerden bir süs bitkisi, yıldızçiçeği (Dahlia variabilis). Anayurdu Meksika'dır. Çiçekleri çok çeşitli renklerdedir. Adını İsveçli botanikçi A. Dahl'den almıştır. ...

Hücrenin, yeni hücreler meydana getirecek şekilde bölünmesi. Hücre bölünmesi, bir hücrelilerde çoğalmayla sonuçlanırken çok hücrelilerde üreme ya da büyüme amacıyla gerçekleştirilir. Prokaryot hücrele...

Özellikle metal elde etmekte kullanılan mineraller ve kayaçlar karışımı. Cevher üç kısımdan oluşur: Yatağın bulunduğu ana kayaç; yataktaki istenmeyen kayaç ve minerallerden oluşan gang ve elde edilmes...

Çakmaktaşı, kaolin ve feldispattan yapılan, 1.350°C dolayında fırınlanan, sert, gözenekli olmayan, beyaz, yarı saydam, camsı eşya. Yapım tekniği çömleğinki gibidir. Hammaddesinin suyla uygun oranda ka...

1749-1832 yılları arasında yaşayan Alman şâir, yazar ve bilim adamı. Alman karakterini müşahhas hâle getirmek için en çok gayret sarf eden kişilerden biridir. Çok az kimse kendisi gibi mükemmeliyet ve...

Arapça "vehm"den türetilen bu sözcük, kuşkuya düşürme anlamındadır. Edebiyat terimi olarak, iki ya da daha çok anlamlı bir sözcüğü, en yaygın anlamını kullanır görünerek en uzak anlamıyla kullanmaya d...

Balarısı yetiştirme ve ürünlerinden yararlanma işi. Çok eski çağlardan beri bilinir. Boğazköy'de bulunan Hitit yazılarında arıcılıkla ilgili yasa maddelerine rastlanmıştır. Arıcılık doğal ya da yapay ...

Yeryüzü ve denizaltındaki doğal mağaralarda araştırma ve incelemeyi konu alan bilim dalı. Mağarabilim deyimi, ilk olarak 1890'da arkeolog Emil Riviere tarafından ileri sürüldü. 1774 yılında Esper, Bav...

Eklem bacaklılar (Arthropoda) şubesinin, kabuklular (Crustacea) sınıfının, on ayaklılar (Decapoda) takımının yengeçler (Brachyura) alt takımındaki türlere verilen genel ad. Vücutları yuvarlağımsı, yas...

Tek toynaklılar (Perissodactyla) takımının Tapiridae familyasından varlığını sürdüren tek cinse (Tapirus) ait dört memeli türünün ortak adı. Tapirlerin ön ayağında 4, arka ayağında 3 parmak vardır. Ta...

Hecelerin sayılarına göre değil de ses değerlerine göre düzenlenen ve genellikle İslâm uygarlığına bağlı uluslarca nazımda kullanılan ahenk ölçüsü. Arapçada "yan, yön, yanak, yol, yöntem, büyük çadırl...

Maymunlar takımından, tavşan büyüklüğünde, etçil, gececi hayvan (Galago). Afrika'da yaşar. Başı yuvarlak, kulakları geniş ve dik, gözleri iri, burnu sivridir. Kuyruğu ve üyeleri uzun, yumuşak tüylü po...

Bovidae familyasından bazı çift toynaklı memelilerin ortak adı. Sığırların en belirgin özelliği olan boynuzlar, alın kemiklerinin eklentisi olup, üçüncü yaştan itibaren halkalar oluşturarak büyüdükler...

Su kütleleri içerisinde hareket yeteneği sınırlı olan canlılara verilen ad. Bu canlıların hareketleri; dalga, akıntı ve diğer su hareketlerine bağlıdır. Bitkisel ve hayvansal kökenli olabilirler. Bitk...

Yunan mitolojisinde kadın başlı, kuş kanatlı yaratıklar. Güzel sesleriyle söyledikleri şarkılarla yolcuları etkileyerek onları öldüren kötü ruhlu cinlerdi. Odisseas, Kirke'nin öğüdüne uyarak, Sirenler...

Üç stereoizomeri bulunan karboksilli asit (di hidroksi bütanedioik asit (HOOC.CHOH.CHOH.COOH). Üzüm ve karadutta hem serbest hâlde hem de potasyum bitartarat (KHC4H4O8) biçiminde bulunur. Yiyeceklerde...

Türk gölge oyununun, kendini halktan üstün görme, bilgiçlik taslama, kitap dili kullanma gibi özentileri olan iki temel tipinden biri. Karagöz'le arasındaki karşıtlık nedeniyle, Karagöz'ün Hacivat'ı...

Okyanusya'nın üç büyük bölümünden biri olan Pasifik adaları. Sayılarının pek çok olması nedeniyle bu adın verilmiş olduğu Polinezya; Avustralya, Malenezya ve Mikronezya'nın doğusunda (Tarih Değiştirme...