ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Çember şeklinde, büyük ve enlice bir kasnağın iki yüzüne deri gerilerek yapılan, tokmak ve değnekle çalınan vurmalı çalgı. Davul; çağlar boyu Anadolu uygarlıklarında ve daha sonra Orta Asya topluluk...

Familyası: Buğdaygiller (Gramineae). Türkiye'de yetiştiği yerler: Tabiî olarak yetişmez. Güney Anadolu'da yetiştirilir (Adana, Hatay). 10 m'ye varan boylarda, şeker elde edilmesinde faydalanılan b...

Akarsuların, deniz ya da göl kıyısına taşıdığı, çakıl, kum ve milden oluşan, çoğunlukla üçgen biçimli birikinti düzlüğüdür. Deltayı oluşturan akarsular, deniz düzeyine yakın ovalara indikleri zaman hı...

Bitkisel ve hayvansal hücrelerin yapısında bulunan kalsiyum, fosfor, kükürt, manganez, demir, potasyum, sodyum vb elementlerin oluşturdukları çeşitli bileşikler. Hücrenin yapımı, besinlerin emilmesi, ...

Turunçgillerden, mavimsi pembe yapraklı bir ağaç (Citrus medica geniina). Oldukça iri, limon görünümünde, buruşuk kabuklu bir meyvesi vardır. Sıcak iklimi, hafif toprakları sever. Daldırma ve çelik yo...

Ahmet Yesevi'nin Hayatı (1093-1166) Sayısız şiirleri bulunan ve tasavvufi Türk halk şiirinin öncüsü olan Ahmet Yesevi, eldeki bilgilere göre 1093 yılında bugün ki Kazakista...

Geometrik bir şekil ya da hareketi büyültüp küçültmeye yarayan alet. Paralelkenar oluşturacak biçimde menteşelenmiş dört çıtadan oluşur. Kollarından biri sabit bir nokta çevresinde döndürüldüğünde, bu...

Kadınlarda yumurtlamanın ve âdet hâlinin tümüyle sona ermesi ve bu döneme verilen ad. Genellikle 45-50 yaş arasında meydana gelir. Menopoz döneminde yumurtlamayı sağlayan ve hipofiz bezi tarafından sa...

Nijerya'nın eski başkenti. Benin Körfezi'ndeki Lagos Adası üzerinde kurulmuştur. Köprülerle İddo Adası'na ve karaya bağlanır. Nijerya'nın başlıca ticaret limanı ve en önemli sanayi merkezidir. Çimento...

Padişah, hükümdar, özellikle de Afgan ve İran hükümdarlarına verilen ad. Bu unvan tarihte ilk kez İran'da Akamanış adlı hükümdar ailesi tarafından kullanılmıştır. Hükmetmek anlamına gelen "hşay" ya da...

Beethoven'in son ve en uzun senfonisi. 69 dakika süren yapıt, altı yılda tamamlandı (1824). Dört bölümden oluşan senfoninin son bölümündeki solo ve şarkılar için, besteci Schiller'in "Neşeye Şarkı" ad...

Elektrik ya da pille çalışan, plâk dinlemekte kullanılan araç. Pikap, plâk üzerine kaydedilen ses bilgisini işitilebilir hâle getirir. Pikap temel olarak bir döner tabla, plâk üzerindeki izleri izleye...

Karelere ayrılmış zemin üzerinde on altışar taşla iki kişi arasında oynanan oyun. Dama, ikişer sıra biçiminde dizilen taşların, sırayla ileride, sağda ya da soldaki boş karelere sürülmesiyle oynanır. ...

Osmanlı İmparatorluğu ile Avusturya İmparatorluğu arasında yapılan ve Osmanlı ordularının yenilgisiyle sonuçlanan savaş (5 Ağustos 1716). Savaşta Sadrazam Ali Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu 120.000...

(1826 İstanbul-1871 İstanbul), şair, yazar. İlköğrenimini mahalle sıbyan mektebinde ve Feyziye Okulu'nda yaptı. Tophane Müşirliği Mektubi Kalemi'ne girdi. Arapça, Farsça, Fransızca öğrendi. Maliye kon...

İlk çağlardan beri Ön Asya ve Ortadoğu ülkelerinde kullanılan eski bir ağırlık ölçüsü birimi. Okka, Arapça bir kelimedir. "Bugge, Kıyye" şeklinde de söylenmektedir. Okkanın ağırlık ölçüleri ülkele...

Naneruhunda bulunan, kimyasal bakımdan bir alkol olan aliçiklik bileşik (3-hidroksi-p-mentan, C10 H19OH). Normal şartlarda yakıcı nane kokusunda, beyaz kristal yapılı bir katıdır. Kimi ilâçlarda, kozm...

Edebiyatta 19. yüzyıl sonu ile 20. yüzyıl başlarındaki modernist arayışın eski canlılığını yitirmesinden sonra, çeşitli üslûp ve yönelişleri belirlemek için kullanılan terim. Dışavurumculuk ve gerçekü...

Bir parçanın canlı, hareketli, coşkulu çalınacağını anlatan İtalyanca müzik terimi (acitato okunur). Bu sözcük, tempoyu belirten sözcüğe eklenir, temponun kendisini değiştirmez. ...

P önermesinin doğruluk değerinin (1) olması hâlinde p ? q gerektirmesine verilen ad. Teoremde p önermesi "hipotez", q önermesi de "hüküm" adıyla anılır ve hem hipotez hem de hüküm birer doğru önermedi...

Harharyasgillerden, bir tür köpekbalığı (Carcharhinus lamia). Atlas Okyanusu ve Akdeniz'de yaşar. Uzunluğu 2 m.den fazladır. Dişileri yılda 25-30 yavru yapar. Yumurtalar ana karnında olgunlaşır, yavru...

Bir ülkede para arzını, kredileri ve kredi maliyetlerini düzenlemekten sorumlu kurum. Ayrıca Merkez bankası birçok ülkede, bankacılık sisteminin işleyişini denetlemek, çeklerde takas işlemini yürütmek...

Osmanlı Devleti'nde padişah, vezir gibi devlet büyüklerinin silâhlarının bakımıyla görevli kimse. Bu makam, ilk olarak Yıldırım Bayezit (I. Bayezit) zamanında oluşturuldu. Silâhtarlar, Enderun'a alına...

Brahmanizm'in üç büyük tanrısından biri. Hint düşüncesinde doğa, Brahman adı altında soyut tanrısal bir kavramla tümel olarak tasarımlanmıştır. Brahman üç ayrı biçimde belirir. Buna Hristiyan düşünces...

İletken olma hâli. Cisimlerin veya ortamların, kütlelerinin bir noktasından diğerine ısı veya elektriği az çok iletmesi özelliği. Isı iletkenliği: Bir cismin ısıyı iletme kâbiliyeti. Isının yayılm...