ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

İki değişik metalin birleştiği noktada ve bunların uçlarında sıcaklık farkının bulunmasından ötürü bir elektromotor kuvvet oluşan elektrik devresi. Bu biçimde elektromotor kuvvet oluşması Seebeck etki...

Aydınlatma aygıtı. Sıvı yakıtla (yağ, petrol), gazla ve elektrik akımıyla çalışan türleri vardır. 1860'lara doğru bulunan petrol lambası, bugün bile çoğu yerde büyük önem taşır. 20. yüzyılın başlarınd...

Balarısı yetiştirme ve ürünlerinden yararlanma işi. Çok eski çağlardan beri bilinir. Boğazköy'de bulunan Hitit yazılarında arıcılıkla ilgili yasa maddelerine rastlanmıştır. Arıcılık doğal ya da yapay ...

meşhur Osmanlı matematik âlimlerinden. 1730 senesinde Aydın vilâyetinin Saruhan sancağında bulunan Gelenbe kasabasında dünyâya geldi. Adı İsmâil olmasına rağmen doğduğu yerden dolayı Gelenbevî olarak ...

Özel ince kâğıtla silindir şeklinde sarılan kıyılmış tütüne verilen ad. 1830 yıllarında ortaya çıktı. Önceleri elle sarılarak yapılıyordu. 1861-1875 yılları arasında makinelerle yapılmaya başlandı. De...

Biçimbilgisi. Dilbilgisinin, dildeki kökler, bunların birleşme yolları, eklerin çeşitli görevleri, dilin türeme ve çekim özellikleri gibi biçime ilişkin konuları inceleyen bölümüne denir. Eskiden nahi...

Tiftikten ya da yünden dövülerek hazırlanan, eskiden Mevlevi sikkesi, potur, yelek, cüppe ve seccade yapımında kullanılan ince keçe kumaş. Çoğunlukla tiftikten yapılan ince külâhlara ve bir çeşit küçü...

Kafkas dillerinin güney (Kartvel) kolundan bir dil, Lazların dili. Bugün Güneydoğu Karadeniz kıyılarında yaşayan Lazlar tarafından konuşulmaktadır. Ancak bugün Türkçe, Lazlar arasında geçer dil durumu...

Kırım'ın kuzeydoğusunda, kuzeyde Ukrayna, doğuda Rostov ve Krasnodar bölgeleri arasında kalan iç deniz. Kerç Boğazı ile Karadeniz'e bağlanır. Kuzeydoğusunda Taganrog Körfezi'ne Don Irmağı karışır. Alç...

Burun ve göz çevresindeki kemiklerin içinde bulunan boşluklara "sinüs"; bu boşlukların içini döşeyen mukozanın iltihaplanmasına da "sinüzit" denir. İnsanlarda 10-20 civarında büyüklü-küçüklü sinüs ...

Çeşitli alanlarda, değişik büyüklük ve yapılardaki parçaları birbirine bağlamaya, birleştirmeye yarayan nesnelerin genel adı. Bir fotoğraf makinesi ya da kamerada değişik mercekler kullanılmasını sağl...

Endokrin bezden salınan ve doğrudan doğruya kana karışarak organların çalışmasını düzenleyen maddelere verilen genel ad. Steroitlerden, şeker moleküllerinden ya da proteinlerden yapılır. Her hormon he...

Toplumu düzenleyen ve devletin yaptırım gücünü belirleyen yasaların bütünü. Hukuk kuralları kaynağını yasalardan alır. Toplum yaşamını düzenleyen kuralların bütününe pozitif hukuk denir. Bu, halkların...

Ehl-i sünnetin ameldeki dört hak mezhebinden biri. Kurucusu, İmâm-ı Şâfiî'dir. İbâdetlerini ve işlerini bu mezhebe göre yapana Şâfiî denir. Îtikâdda inanılacak şeylerde mezheplere ayrılmaya izin v...

Ispanakgiller (Chenopodiaceae) familyasından Beta vulgaris türünden geliştirilmiş kültür bitkilerinin ortak adı. Pancarlar, kullanım amaçlarına göre temel olarak dört çeşittir: Yumrularından yararla...

Çoğunlukla magmatik kayaçlarda bulunan, beyaz, kimi zaman pembe, yeşilimsi ve kahverengimtırak dilinimleri birbirine göre eğik bir durumda olan saydam ya da yarı saydam feldispat....

vak'anüvis, tasavvuf şâiri. 1789 senesinde İstanbul'da doğdu. Asıl ismi Mehmed'dir. Arapkirli, Sahhaflar Şeyhi Hacı Ahmed Efendinin oğludur. İlk tahsilini babasından aldı. Devrin ileri gelen âliml...

İçine mum dikmek için özel olarak yapılan kab. Mumun aydınlatma aracı olarak kullanıldığı yüzyıllarda şamdanların çeşitli tipleri yapılmıştır. Boyları farklı, yapıldığı mâdenler çeşitlidir. Toprak, fa...

Orta Çağın sonlarında, batıda İlk Çağı yeniden canlandırarak Rönesans Dönemini başlatan düşünce hareketi. Hümanizm, Lâtince "insan doğası" ve "kültür" anlamına gelen "hümanitas" sözcüğünden türemiştir...

Algler ve mantarların ortak yaşamları sonucu oluşan yapılara verilen ad. Ağaç gövdelerinde ya da kayaların yüzeyinde yamalı bir görünüm yaratan grimsi yeşil ya da sarı yosuna benzer öbekler. Kökleri, ...

Bir motor, türbin ya da makinenin gücünü ölçen araç. Gücü ölçülecek makinenin çıkış mili tarafından döndürülen ve bir kafes içine yerleştirilmiş bir rotordan oluşur. Rotor döndükçe, etrafındaki kafesi...

Knidliler (Cnidaria) sınıfında hidra (Hydra) cinsini oluşturan omurgasız canlılara verilen ad. Saydam bir tüp biçimindeki vücutları yaklaşık 30 mm uzunluktadır. Vücudunun alt kısmı kapalıdır. Üst ucun...

Çeperlerindeki dişlerin birbirine kenetlenmesiyle bir mildeki dönme hareketini bir başka mile aktaran dairesel makine elemanları. Birlikte çalışan dişli çarklar karşıt yönde dönerler. Diş sayılarının ...

Kolayca yaprak yaprak ayrılabilen, genellikle başkalaşmış kayaçların genel adı. Şistler, içlerindeki ayırt edici minerallere göre adlandırılırlar. Başlıcaları mikaşist, kuvarslı şist, hornblentli şist...

Havanın akciğerlere girip çıktığı ana kanaldır. Akciğerlere girişinde bronşlara ayrılır. "C" şeklinde kıkırdak bileziklerle çevrelenmiştir. Trake de denir. Duvarında düz kaslar ve kirpikler bulunur. B...