ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Osmanlılar döneminde belirli konular hakkında yıllık olarak çıkarılan dergi ya da kitaba verilen ad; yıllık. Salnameler tarihî kaynak olarak büyük önem taşır. Devlet ya da özel kuruluşlar tarafından y...

Bir parçanın ağır ve görkemli çalınacağını ya da söyleneceğini anlatan İtalyanca müzik terimi. Bu ağırlıkta çalınan ya da söylenen müzik parçası da largo olarak adlandırılır. Bir sonat, süit ve senfon...

İktidarın, ayrıcalıklı ve genellikle soylu bir sınıfın elinde bulunduğu yönetim ya da devlet biçimi. Aristokrasi, eski Yunancada "en iyilerin yönetimi" anlamına gelirdi. Yunanlılarda önceleri "doğuşta...

Carcinus maenas. Boyu 4 cm kadar olan bir tür pavurya. Yan yan yürüdüğünden Çingene Yengeci de denir. Türkiye'nin bütün kıyılarında bulunur....

Kimyasal dengede bulunan bir sisteme dışardan bir etki yapıldığında, sistemin, bu etkiyi azaltacak yönde tepki gösterdiğini ortaya koyan ilke. Bu ilkeden yararlanılarak birçok sentez (örneğin amonyak ...

Eskiden Arapların, Arap olmayan Müslümanlara verdikleri ad. Daha çok Asya'da bulunan ve o dönemde İran'ın egemenliği altında yaşayan kavimler ve uluslar için kullanılmış, bundan dolayı da İranlıların,...

Kemiriciler (Rodentia) takımının, Sciuridae familyasındaki yaklaşık 180 memeli türün genel adı. Boyları 18-25 cm, kuyrukları 14-20 cm, ağırlıkları 280-480 g kadardır. Vücutlarının üst kısmı açık sarıd...

Familyası: Menekşegiller (Violaceae). Türkiye'de yetiştiği yerler: Yaygın, her yerde yetişir. Yaprakları kulakçıklı ve kulakçıkları bitkinin yaprakları şeklinde, hatta daha büyük olarak gelişmiş, ...

Çoğunlukla dik yamaçlı, yükseltisi çevresindeki arazinin üstünde ve sınırları belirli yüzey şekli. Dağlar genellikle birbiriyle bağlantılı bir zincir ya da sıra biçiminde olur. Zincirler bir araya gel...

Asya'da yaşayan bir Türk topluluğu; bugün Kuzey Kafkasya'da yaşayan bir Türk boyunun adı. Nogaylar, 13. yüzyılın ortalarında Altınordu Devleti başkomutanlarından Nogay yönetiminde Türk ve Moğol kabile...

Özel olarak yetiştirilmiş iki horozun eğlence ve yarışma amacıyla dövüştürülmesi. Horoz dövüşü ilkçağlarda Yunan, Çin ve Roma'da kâhinlerin bildirisi olarak kabul edilirdi. Anadolu'nun da geleneksel e...

Ölçü, uyak, nazım biçimi gibi bağlardan ayrılmış şiir. Nazmın belli kurallara bağlı olduğu düşünülürse serbest şiir kavramını yeğlemek gerekmektedir. İlk serbest şiir örneklerinin verildiği 1930'larda...

Napoléon'u yenilgiye uğratan müttefik devletler tarafından, Avrupa'ya yeni bir düzen vermek amacıyla toplanan kongre (1814-1815). Kongre, Paris Antlaşması (30 Mayıs 1814) uyarınca toplandı. Müttefikle...

Çift çenekliler sınıfından zeytingiller (Oleceae) ailesine ait, bodur bir süs ve bahçe ağacı. Ağacının boyu en fazla 5-6 m olan adî leylâk (S. sulgaris) Avrupa'nın doğusuyla Asya'nın ılıman kesimlerin...

Türk halk şâiri. Şiirlerinde Emrah ismini mahlas olarak kullanmıştır. Emrah, amrah, amrak "âşık" mânâsına gelmektedir. On dokuzuncu yüzyıl sâz şâirleri arasında yer alır. Bir ordu şâiri olan Sürûrî, B...

Avustralya'nın altı eyaletinden biri olan ada. Yüz ölçümü 68 000 km2dir. Üçgen biçimindeki Tasmanya Adası, Bass Boğazı ile Avustralya ana karasından ayrılır. Büyük bölümü dağlıktır ve yağışlı ılıman i...

Az ve belirli sayıda kişinin, bir ülkenin veya müessesenin idâresini ellerinde bulundurup, hâkimiyet teessüs etmeleri. Gerçek iktidârın birkaç kişinin, bir grubun, birkaç âilenin veya bir sınıfın el...

Eskiçağ'da Mezopotamya'da kent. Sümerlerin önemli kent devletlerinden biridir. 1877-1933 yılları arasında yapılan kazılarla ortaya çıkarılan kalıntılar, Sümer uygarlığının tanınmasında önemli bir rol ...

Betatronun temel alınmasıyla yapılmış dairesel bir parçacık hızlandırıcısı. Bu nedenle betatron senkrotronu ve elektron senkrotronu adlarıyla da anılır. Senkrotronda, değişken bir manyetik alan ve sab...

Bir kişinin çalışması karşılığında kendisine para ya da mal cinsinden yapılan ödemedir. Bu tanım içine, işçilere ve memurlara yapılan ödemelerin yanı sıra serbest meslek sahiplerinin kazançları da gir...

Boks, güreş ve halter sporlarında, sporcunun ağırlığının en çok 56 kg. ile sınırlandırıldığı ağırlık sınıfı. Bu kilodan en ufak bir fazlalık bile sporcunun horozsıklette dövüşmesi, güreşmesi ya da ağı...

Herhangi bir etkinliğin sonunda atılan çevreye zararlı maddelere verilen ad. Atık maddeler genellikle kanalizasyonlardan, taşıtlardan, tarımdan, sanayi kuruluşlarından ve enerji üreten santrallerden k...

Kızıldeniz'in kuzeyde son bulduğu iki körfezden doğudaki. Suudi Arabistan ile Sina Yarımadası arasında kalan körfez, 160 km. uzunluktadır. Çok dar olan kuzey kıyısı, Ürdün ve İsrail arasında paylaşılm...

Araştırmacı ve yazar. Balkan göçmeni fakir bir âilenin çocuğu olan Şevket Süreyya Aydemir, 1897 senesinde Edirne'de doğdu. Edirne Muallim Mektebinde okurken Turancı görüşü benimsedi. Birinci Dünyâ...

Seçilmiş nesir ve nazım parçalarından oluşan kitap, güldeste. Yunanca "anthologia" sözcüğü "anthos" (çiçek) ve "legein" (derlemek) sözcüklerinden türetilmiştir. İlk antolojileri İlk Çağ'da Yunanlılar ...