ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Yazının bulunmasıyla başlayıp günümüze kadar süren yaklaşık 4.500 yıllık dönemi kapsayan dört ana tarih bölümü. Tarihî olayları incelemede kolaylık sağlamak için yaratılmış yapay bir bölümlemedir. Tar...

Bir canlının içinde ya da üzerinde, sürekli ya da geçici olarak, onun zararına yaşayan başka canlı, parazit. Bu canlılar kendilerine gerekli olan besin maddelerini (kan ya da besisuyu) kendileri yapam...

1. Bir ülkede hükümdarın, padişahın, sultanın egemen olması hâlidir. "Bir medeniyetten öbürüne geçerken kaybolan şeylerin yanı başında gerçek saltanatlar da vardır."- H. A. Yücel 2. Bolluk ve zengin...

Katı metal cisimlerin yüzeyine yüksek sıcaklıkta difüzyon yoluyla bir ya da birden çok element emdirme. Bu işlem, sözkonusu metalin yüzey sertliğini artırır, korozyona ve aşınmaya daha dayanıklı olmas...

Savaş sırasında, karadan, denizden ve havadan yapılan saldırılara karşı içinde hiçbir savunma olanağı bulunmayan, bu yolla savaş dışı bırakılan kent. Kentte askerî kuvvetler, askerî tesisler ve savaş ...

Ateşli ve tehlikeli bir hastalık, lekelihumma. Etmeni Riketsiya grubundan bir mikroptur. Tifüs, bulaşıcı ve salgınlara yol açan bir hastalıktır. Bitlerle taşınır. Tedavi edilmeyen hastalarda ölüm oran...

Rusya ve Kazakistan devletleri içinde kalan ırmak. Urallar'ın güneyinde, Başkırt Özerk Cumhuriyeti'nin doğusundan doğar; önce güney, sonra batı yönünde akarak Kazakistan'dan geçer ve Gurev'de Hazar De...

Roma'da On İki Levha Kanunları'nı hazırlayan on hukukçudan oluşan komisyon. Roma'da patrici-pleb mücadelesi sırasında pleblerin, sözlü örf ve âdet hukukunun yazılı hukuk hâline gelmesini istemeleri so...

Eski bir Germen kabilesi. Bugün Hollânda sınırları içinde kalan Ren Irmağı kıyısındaki Batavorum bölgesine yerleşmişlerdir. Bu bölge M.Ö. 12 yılında Roma İmparatorluğu'nun egemenliğine girdiğinde, müt...

Kurtuluş Savaşı sırasında ulusal kurtuluş güçlerine karşı İstanbul Hükümeti ile İngilizler tarafından düzenlenen ordu. Başında Süleyman Şefik Paşa vardı. 20 Nisan 1920 - 25 Haziran 1920 tarihleri aras...

Birkaç satıcının mevcut olduğu piyasa türü. Bu piyasa türünde az sayıda satıcı, belli bir sektörün mal ve hizmet talebini karşılar. Oligopol piyasasında, piyasa belli firmalarca paylaşılmış olup, firm...

Osmanlı Devleti'nde yılda bir kere verilen maaşa ve bazı eyaletlerden toplanan ve yılda bir kere İstanbul'a gönderilen vergiye verilen ad. Bu gibi eyaletlerde mirî toprak düzeni olmadığı gibi, dirlik ...

Hayvan postunun deriye dönüştürülmesi işlemi. Temizlenip yıkanan ham deriye tanen maddesi uygulanır ve böylece derideki jelatin, suda çözünmez bir madde hâline gelerek protein ipliklerini birbirine ba...

Elektrik akımını engelleyen devre elemanı ve bu elemanın uçlarındaki potansiyel farkının, içinden geçen akım şiddetine oranı. Direnç, bir eleman olarak devre şemasında testere dişleri biçiminde, özell...

Şekerpancarı ve şekerkamışından elde edilen tatlandırıcı bir gıdâ maddesi. Şeker kimyâda C12 H22 O11 formülüyle gösterilen ve sakkaroz adıyla anılan bir korbonhidrattır. Birçok bitkide bulunmasına rağ...

Horasan'da hüküm sürmüş hanedan (821-873). Hanedanın kurucusu olan Tahir bin Hüseyin, Abbasî Halifesi Memun tarafından Horasan valiliğine atandı. Kendi adına hutbe okuttuğunun ertesi günü öldü (822). ...

Batı Afrika'nın başlıca ırmağı. Gine'de Futa Culon'un güney yamacından doğar. Birçok ırmakla beslenir. Bu bölümde Coliba adıyla bilinir. Milo ve Tinkisso'yu alır, Bamako'da yer yer Sotuba çağlayanları...

Hidroksil grubu ya da iyonu taşıyan bileşik. Bağlandıkları elemente göre asidik, bazik, nötr ya da amfoter olabilirler. Çoğu metallerin hidroksitleri baziktir. Sodyum ve potasyum hidroksitler çok kuvv...

Genellikle folklor ve halk edebiyatı ürünlerinin yer aldığı sırtı dar, eni geniş, uzunlamasına açılan yazma kitap türü. Biçimi nedeniyle halk arasında "sığırdili, dana dili cöngü" de denilir. Cönkler,...

İç hastalıklarının enfeksiyon hastalıklar ile ilgilenen bölümü. Bulaşıcı hastalıklar, târihin eski dönemlerinden beri insanlık için bir problem olmuştur. Salgınlar, târihin akışını değiştirmiş, savaş...

Demir, karbon ve az miktarlardaki öteki elementlerden oluşan bir alaşım. Çelik, genellikle içeriğindeki karbon miktarına göre sınıflandırılır. Yüksek karbon çeliği yüksek derecedeki sertlik ve kırılga...

Arap Yarımadası'nın kuzey merkezî kesiminde geniş kum çölü. Yüzölçümü yaklaşık 50.000 km2 dir. İki kısımdan oluşur: Suriye Çölü ve Şamar Dağları arasında Büyük Nufud (başlıca vaha kasabaları Ceuf, Hai...

Gerçeğin doğaya uygun biçimde ve tam bir nesnellikle yansıtılmasını amaçlayan sanat akımı. Doğalcılık da denir. Avrupa edebiyatında başlıca temsilcileri Emile Zola, Guy de Maupassant, Gerhardt Haup...

Eklem bacaklılar (Arthropoda) şubesinin, kırkayaklar (Myriapoda) sınıfının, çiyanlar (Chilopoda) takımındaki türlere verilen genel addır. Uzun ve yassı vücutludurlar. Büyüklükleri 3 mm ile 35 cm arası...

Işığın bitki üzerine olan etkilerinden biri. Bu etkilerin çoğu, ışığın direkt etkisine bağlı ise de, indirekt etki ile de bâzı değişmelerin olduğu anlaşılmıştır. İndirekt etkiye bir örnek verirsek; yü...