ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

(1899 Kopenhag-1968 Kopenhag), Danimarkalı film yönetmeni. "Praesidenten" (Başkan, 1920) adlı filmiyle yönetmenliğe başladı. "Ordet" (Söz, 1955) adlı yapıtıyla da Venedik Film Festivali'nde büyük ödül...

Bitki ve hayvan dokularında, özellikle ekşi meyvelerde bulunan renksiz, kristal yapılı, trikarboksilli bir oksi asit; limon asidi (C6H8O7). Ham şekerin Aspergillus niger adlı mantar aracılığıyla mayal...

Memeliler (Mammalia) sınıfının sansarlar (Mustalidae) türüne ait canlılara verilen ad. Kulakları küçük, yuvarlak ve birbirinden ayrıdır. Tıknaz vücutlu, kısa bacaklıdırlar. Vücutlarının arka kısımları...

Periyodik cetvelin lantanitler serisinde yer alan metal element. Renksiz tuzlar yapar. Önemli bir kullanımı yoktur....

Elektrik devrelerinin aşırı akım ve voltaj sebebiyle hasar görmemesi için ve devrenin normal açılıp kapatılması amacıyla kullanılan elektrik devre kırıcı eleman. Şalterler bulundukları devrede önc...

Sığır, koyun, keçi, domuz, geyik gibi çift tırnaklı hayvanların çok bulaşıcı bir hastalığı. Hayvanlar arasında temas ve mikrop bulaşmış maddelerin yenmesi sûretiyle yayılır. İnsana da yine bu sûretle ...

Eskiden kadınların kullandığı bir başlık. Genellikle kentli, en çok da İstanbullu kadınlar ev içinde giyerdi. Saçları kâkül ve perçem dışında örter, değerli süsler, işlemeler, taşlar ya da tüylerle be...

Ateşli ve tehlikeli bir hastalık, lekelihumma. Etmeni Riketsiya grubundan bir mikroptur. Tifüs, bulaşıcı ve salgınlara yol açan bir hastalıktır. Bitlerle taşınır. Tedavi edilmeyen hastalarda ölüm oran...

Elektrik motorunun veya jeneratörünün akım taşıyan bobinlerini içeren bölümüdür. Küçük motorlarda bu genellikle dönen şaft üzerine monte edilmiş yumuşak demirden bir çekirdek üzerine sarılı çok sayıda...

Ağırlık kaldırma temeline dayanan spor dalı ve bu sporda kaldırılan ağırlığın adı. Birbirine uzunca bir sapla bağlı iki demir gülleyi ve diski kaldırarak yapılır. Antikçağ'daki olimpiyatlarda da yer a...

Familyası: Oklukirpigiller (Hystricidae), Okluağaçkirpisigiller (Coéndidae), Yaşadığı yerler: Eskidünyâ ve Amerika kıtasında. Özellikleri: Sırtlarında sert dikenler bulunur. Bitkisel besinlerle beslen...

Canlı veya ölü bir şahsın, bir organ veya dokusunun tedâvi gâyesiyle diğer bir şahsa aktarılmasına verilen isim. Organ nakli fikrine, çok eski devirlerden beri rastlanmaktadır. Hindistan'da eski devir...

Familyası: Ballıbabagiller (Labiatae), Türkiye'de yetiştiği yerler: Batı ve Güney Anadolu. Haziran-ağustos ayları arasında beyazımsı pembe veya sarımsı renkli çiçekler açan, yol kenarlarında ve ek...

Osmanlı İmparatorluğu'nda askerî ya da sivil yüksek devlet memurlarına verilen bir unvan. Sözcük zamanla Mısır, Suriye, Irak, Ürdün gibi ülkelerde de yayılmış ve kabul edilmiştir. Sözcüğün, en büyük e...

Feodal toplum düzeninde geniş toprakların sahibi olan ve koruması altındaki serflerin ürettiklerinden pay alan kimse, feodal bey, derebey...

Familyası: Salepgiller (Orchidaceae). Türkiye'de yetiştiği yerler: Anadolu'da tabiî olarak yetişmekle birlikte kültür şekilleri sera ve salonlarda yetiştirilir. Çeşitli türleri yavru vatan Kıbrıs'ın "...

Saydam ya da saydam olmayan bir madde üzerindeki görüntüleri bir ekrana ya da duvara düşürmeye yarayan optik alet. Esas olarak bir ışık kaynağı, bunun geriye göndereceği ışınları da toplamaya yarayan ...

Bir elementin verilen herhangi bir örneğindeki atomlarının, atomik kütle birimi cinsinden belirtilen ortalama ağırlığı. Atom tartısı ya da atom kütlesi de denir. Bir elementin, bir başkasıyla oluşturd...

Bir şeyi duyurmak, tanıtmak ya da propagandasını yapmak amacıyla herkesin görebileceği yerlere yapıştırılan, çoğu resimli ilân. Eski Yunan ve Roma'da olduğu kadar Doğu ülkelerinde de duvarlara resmî y...

Kükürt ve azot içeren, trombin oluşumunu ve etkisini önleyerek kanın pıhtılaşmamasını sağlayan kompleks bir organik asit. Karaciğerde, kaslarda, akciğerlerde, dalak ve öteki dokularda bulunur. Tıpta k...

Yöntemli bir biçimde düşünme ve tartışma sanatı. Diyalektik sözcüğü Hegelci ve Marksist felsefelerin gelişiminden sonra sık kullanılır bir sözcük olmuştur. Bu sözcüğün çok uzun bir geçmişi, onun kadar...

Sürüngenlerden, ikinci zamanda denizlerde yaşamış ve soyu tükenmiş hayvan. Sınıflandırmalarda bu hayvanlar ihtiyozorlar takımında (İchtyosauria) toplanırlar. İhtiyozorların gövdeleri ve omurgalarının ...

Lavın çabuk soğumasıyla oluşmuş, parlak siyah, kimi zaman da gri ya da kahverengi, volkanik cam. Seyrek olarak kuvars ve feldispat kristalleri içerir. Kimyasal yapısı riyolitle aynıdır. Silisli bir ca...

Kimi ülkelerde, mahkemelerde yargı görevi yapan yurttaşlardan kurulu geçici kurul. Ağır cezalı suçlarda, asıl mahkemeye yardımcı olarak kurulan jüri, savı ve savunmayı dinledikten sonra sanığın suçlu ...

Türkiye'de, 1942-1944 arasında bir kereye mahsus olarak çiftçi, esnaf ve üreticilerden alınan olağanüstü servet vergisi. İkinci Dünya Savaşı'nda enflasyon, karaborsa ve stokçuluk sayesinde elde edilen...