ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Elle çevrilen bir kol ve kova ipinin sarıldığı silindir biçiminde bir tamburdan oluşan ve kuyudan su çekmeye yarayan araç. En eski kaldırma aygıtlarından biridir. Uzak Doğu'da ortaya çıkış tarihi bili...

Matematiğin, kısaca dört işlem olarak bilinen, toplama ve çıkarma, çarpma ve bölme, kuvvet ve kök alma ve logaritma alma işlemleriyle ilgili bölümü. Bu işlemlerin, değişme, birleşme, dağılma, etkisiz ...

14. yüzyılın başlarından 1410 yılına kadar Batı Anadolu'da hüküm süren beylik. Başkenti Manisa'ydı. Beyliğin kurucusu Saruhan Bey'in ataları, Anadolu Selçuklularının hizmetinde çalıştılar. Saruhan Bey...

Canlıların özelliklerini ve kalıtsal karekterlerini inceleyen, bu karekterlerin nesillere geçişini belli kalıtım kânunlarına bağlayan, genin yapı ve görevlerini araştıran verâset ilmi. Kalıtım bilimi ...

Suriye'nin Akdeniz kıyısında başlıca liman kenti. Türkiye'nin Yayladağı sınır kapısının 60 km güneyinde, Türkiye'den Beyrut'a giden kıyı şosesi üzerindedir. Kuzey Suriye'nin (Cezire), Halep ve Hama ke...

Bir çeşit bakterinin neden olduğu ateşli ve öldürücü bir hastalık. Sıçanlar veba taşırlar. Bu hastalığa yol açan bakteri, sıçanın pireleriyle insana geçer. Günümüzde yaygın değildir; fakat bir zaman...

Kabalistlerin büyü sözü ya da formülü. Çeşitli harflerin bir kâğıt parçası üzerine üçgen biçiminde yazılmasıyla oluşturulur ve sıtmaya, ateşli hastalıklara iyi geldiğine inanılır. Dörde katlanan kâğıt...

Evreni, diyalektik süreçler boyunca gelişmekte olan devingen maddenin oluşturduğu bir bütün olarak gören ve bu bütünün sürekli yükselen bir evrim içinde niceliksel süreçler sonunda niteliksel süreçler...

Güney Ege ve Akdeniz kıyılarında alyanak olarak da bilinen, sırtı gri-mavi olan ve gözleri arasında sarı bir leke bulunan balık. Boyu 50 cm'yi bulan çipura, kıyı diplerini ve limanları sever. Ege ve A...

yeraltında eski oluşumlar sonucu meydana gelmiş olan gaz. Yaygın olarak kullanılır ve mâliyeti düşüktür. Yeraltında ve denizaltında yalnız veya petrolle ilgili olarak yaygın olarak rastlanır. Yeni gaz...

Fotoğraf makinesi, mikroskop, dürbün vb. optik aletlerde, bakılan cisme en yakın olan mercek. Genellikle sapınçların giderilmesi için birkaç mercekten oluşturulmuş yakınsak bir mercek sistemidir. ...

Bir dildeki temel sesleri (ünlü ve ünsüzleri) simgeleyen yazılı biçim. Bugün Türkiye Türkçesi'nde 8'i ünlü (a, e, ı, i, o, ö, u, ü), 21'i ünsüz (b, c, ç, d, f, g, ğ, h, j, k, l m, n, p, r, s, ş, t, v,...

Bir noktadan çıkan ve doğrusal olmayan iki ışının birleşimi. Işınların çıktığı noktaya açının köşesi, ışınlara da açının kenarları denir. Kenarlar ve köşe birer harfle tanımlanır ve açı, ya köşenin ha...

(371 Treveri, bugün Trier ?-392 Viyana), Roma imparatoru. I. Valentinianus'un oğludur. Babasının ölümünden beş gün sonra, Aquincum'da (Budapeşte) lejyonerler tarafından imparator ilân edildi (375). O ...

Elektronik doğrultucu olarak kullanılan, biri bir akkor fitili olmak üzere iki elektrotlu, havası boşaltılmış lamba. Akkorlaşan fitilden yayılan elektronlar pozitif yüklü elektroda (anot) çekilerek dı...

Yunan mitolojisinde, Aitolia Kralı Thestios'un kızı ve Sparta Kralı Tindareos'un karısı. Efsaneye göre Zeus, Leda'ya âşık olur ve bir kuğu kuşu hâline girerek onunla birleşir; Leda da bir yumurta yumu...

Bir kelimenin nereden geldiğini veya oluş şeklini ve birçok kelimenin ortak kökünü bulma işi. Bu işle uğraşan gramer dalı filolojinin bir bölümü olup, kelimelerin mânâlarının köklerini mümkün olduğu k...

Buharlı gemilerin icadından önce kullanılan yelkenli ve kürekli savaş gemilerinden birine verilen ad. Daha çok iki ve üç ambarlı, ahşap, büyük savaş gemileri bu adı alırlardı. Kalyon deyimi sonrada...

Divan şiirinde bir gazelin her beytinin mısralarının arasına iki ya da daha çok mısra eklenerek oluşturulan nazım biçimi. Eklenen mısralar tahmiste olduğu gibi eklendikleri beyitlerin birinci mısralar...

Japon feodal düzeninde savaşçılar sınıfı. Bunlar, asillerin adamlarıydılar. Görevleri, hizmet ettikleri asilin silâhlarını korumaktı. Biri uzun, diğeri kısa iki kılıç taşırlardı. 17. yüzyılda Tokugawa...

Resmî adı Ukrayna Cumhuriyeti'dir. Başkenti Kiev olan ülkenin nüfusu 48 055 439 kişi (2003) ve yüz ölçümü 603 700 km2dir. Yönetim biçimi cumhuriyet olan Ukrayna'nın para birimi Karbovanets, resmî dili...

Bilinen bir olayı, bir kişiyi, bir öyküyü ya da atasözünü dolaylı biçimde anlatma. Divan edebiyatında dinî öyküleri, din ulularını, Kuran ayetlerini ya da kimi öykülerle kahramanlarını anımsatmada kul...

Yahudilikte toplantı ve eğitim amacıyla da kullanılan toplu ibadet yeri. İlk kez M.Ö. 3. yüzyılda bu ada rastlanmakla birlikte, sinagogun kökeninin daha eskilere dayandığı bilinmektedir. Kimi araştırm...

Deriye içirilerek ya da sürülerek kullanılan ilâç; melhem. İçinde bir ya da birkaç etkili madde bulunur. Yumuşak ve koyu kıvamda olup yağlı ya da yağsız çeşitleri vardır. Eriyik ya da emülsiyon hâlind...

Rusya'ya bağlı Başkurdistan'da yaşayan Türk halkı ya da bu halkın soyundan olan kimse. Başkurtlar olarak da bilinirler. Volga ırmağıyla Ural Dağları arasında kalan bölgede yaşarlar. Ana yurtları Başkı...