ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

İslâm ülkelerinde, ev, konak ve saraylarda genellikle iç avluya bakacak bir şekilde plânlanan, kadınların yabancı erkeklerle karşılaşmadan günlük hayatlarını sürdürdükleri bölüm. Burada yaşayan kadınl...

Bağışıklıktan sorumlu olan lenfositler, vücut içerisine girmiş olan yabancı maddeyi tanırlar ve antikor oluşumunu başlatırlar. İşte, antikor oluşumunu uyaran partiküllere antijen denir. Örneğin grip v...

Omurgalıların böbrek üstü bezlerindeki adrenal bezlerinden salgılanan bir hormon. Bu hormonu bazı omurgasızlar da salgılar. Adrenalin, kalp atış hızını yükseltir, kas, beyin ve kalpteki kan damarların...

Filmlerin sessiz çekilip sonradan seslendirilmesi işlemi. Avrupa ve Amerika'da bazı zorunlu sahneler dışında, filmlerin hemen tümü sesli çekilir. Türkiye'deyse filmler hâlâ sonuna kadar sessiz çekilip...

Osmanlı İmparatorluğu'nun askerî örgütünde timar adıyla aldıkları araziye karşılık, savaş zamanlarında kendi hayvanlarını ve kanunen götürmeye zorunlu oldukları cebelüleri (silâhlı askerler) ile birli...

Tapılan varlık, tanrı. İlâh kelimesi, kökü esas alındığında, tapmak, şaşırmak, bocalamak, himâye ve huzur ihtiyâcı ile birisine teveccüh etmek, gizli olmak ve yüksek olmak mânâlarına gelmektedir. Keli...

İslâm toplumunda örfî ve şerî hukuku uygulayan mahkemenin başkanı. Osmanlı İmparatorluğu'nda kadılar, medreselerden yetişirdi. Yalnız yargı işleriyle değil, bulundukları bölgelerden zahire toplanması,...

Erzurum ve Sıvas kongrelerini temsil eden ve onlar adına işleri yürütmekle görevli yetkili heyet. Bir geçici hükümet olarak da nitelendirilebilir. Erzurum Kongresi adına seçilen Heyeti Temsiliye şu ki...

Genellikle hamam ve ıslak yerlerde giyilen, ayağa meşin ya da lastik bir bantla geçirilen dört-beş parmak yüksekliğinde bir tür tahta ayakkabı. Değerli nalınlar şimşir ya da abanoz ağacından yapılır, ...

Nevşehir iline bağlı ilçe ve bu ilçenin merkezi olan kasaba. İl merkezinin 16 km. doğusunda, Avanos-Nevşehir-Ürgüp üçgeni içinde yoğunlaşan volkan tüfleri ve bunlar içinde oluşmuş olan kendine özgü pe...

Nemli ağaç gövdelerinden, dere, göl ve denizlere kadar çok çeşitli ortamlarda yeşil bir örtü şeklinde görülen canlılara genel olarak alg adı verilir. Algler, Tallus adı verilen vücut yapılarına sa...

Çeşitli arabaların ve demiryolu vagonlarının taşınması için özel olarak yapılmış gemi, araba vapuru. Eskiden, bir suyun üzerine köprü kurulamaması durumunda, daha çok tren ya da vagonları karşıdan kar...

Dede Korkut Kitabı'ndaki öykülerden birinin erkek kahramanı. Yaptırdığı köprüden geçenden otuz, geçmeyenden kırk akçe alan Deli Dumrul, kendine savaşacak birini aramaktadır. Bu sırada obadan bir genç ...

Bakteri, mantar ve bitki hücrelerinde hücre zarının üzerinde yer alan yapı. Bitki hücrelerinde selüloz telleriyle pektin, lignin, hemiselüloz vb. maddelerden oluşur. Bitki hücrelerini dış etkenlerden ...

Bedeni dışarıdan gelen mikroorganizmalara karşı koruyan beyaz kan hücreleri. Koruyucu sisteminin bağışıklık sisteminin en önemli üyelerinden biri olan akyuvarlar kemik iliğinde ve lenf yumrularında ya...

Avrupa'nın batı bölgelerinde yaşamış bir halk topluluğu. İ.Ö. 280 yılında Balkan Yarımadası'nı işgal ettiler. Buradan da sürekli akınlarla batıya doğru ilerlediler. Augustus'un imparatorluğu döneminde...

Başkenti Yaren, nüfusu 10 704 kişi (2000) ve yüz ölçümü 20 km2 olan Nauru'nın yönetim biçimi cumhuriyettir. Para birimi Avustralya doları ve resmî dili Nauru dili ile İngilizcedir. Dini Hristiyanlık o...

Tef olarak da bilinen, bir kasnağa deri geçirilerek oluşturulan vurmalı müzik aleti. Defin kenarına ziller ya da ses çıkarması için saçma taneleri yerleştirilebilir. "Bendir" ve "girbal" de def türler...

Telefon ya da telgraf hatları üzerinden çalışan, bir metnin uzaktaki bir alıcıya yazılı olarak iletilmesini sağlayan haberleşme aracı. Teleksin alıcı ve verici sistemleri elektrikli daktilo makineleri...

Eskiden anasırı erbaa denilen, toprak, su, hava ve ateş. İlkçağ Yunan biliminden İslâm bilimine geçen bir kanıya göre, yeryüzünde bulunan canlı ve cansız bütün varlıkların yapısı, bu dört nesnenin değ...

En az biri eğri olmak üzere, düzgün eğrilikli iki yüzeyi olan ve genellikle cam, plastik, kuvars gibi saydam bir madde parçası. Mercekler ışığı kırar, yani dalga yüzeylerinin eğriliklerini değiştirere...

Yaralı dokularda meydana gelen, sindirim sırasında hidroklorik asit salgılanmasını uyaran organik bir bileşik [C3H3N2 . (CH2)2NH2]. İltihap oluşması histaminle ilintilidir. Kan dolaşımına da çeşitli e...

Bir halk dansı. Daha çok Orta ve Doğu Anadolu'da toplu olarak ve el ele tutuşularak davul-zurna ve türkü eşliğinde kol ve ayak hareketleriyle oynanır. Kadın-erkek ayrı ayrı ya da bir arada oynanabilir...

İstanbul'un Anadolu yakasında, aynı adlı yerde, Riva Çayı üzerinde kurulu baraj. 1973'te işletmeye açıldı. Toprak dolgu tipinde olan Ömerli Barajı, Anadolu yakasının ve Avrupa kesiminin içme suyu gere...

Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde Dicle Irmağı'nın bir kolu. Uzunluğu 150 km.dir. Muş ilinin güneyindeki yüksek dağların güney yamaçlarından inen derelerin birleşmesiyle doğar. Raman Dağı'nın doğusunda Di...