ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Osmanlılarda Bursa, Edirne ve İstanbul kadılarına verilen ad. İmparatorluğa başkentlik yapmış kentlere atanan taht kadıları, Fatih Medresesi'ndeki müderrislerin arasından seçilirdi. İstanbul kadısı, t...

Felsefede bir görüş ve düşünüş şekli. Belirlenimcilik. Evrende bütün olay ve süreçlerin nedensellik bağlantısı içinde belirlendiğini öne süren görüş. Determinizme göre iradenin ahlâkî davranışlardaki ...

İslâm inancında Havva insanlığın anası olarak kabul edilir. İbranîce'de olduğu gibi, Arapçada da Havva adının, bir canlıdan yaratılmış olması nedeniyle havy sözcüğünden türediği düşünülür. Havva'nın y...

Küstümotugiller (Mimosaceae) familyasının Acacia cinsini oluşturan yaklaşık 800 ağaç ya da ağaççık türünün ortak adı. Afrika'nın kurak bölgelerinde, Avustralya ve Amerika'da kendiliğinden yetişen 500&...

(1888 Washington-1959 Washington), ABD'li hukukçu ve devlet adamı. Uluslararası hukuk alanında uzmanlaşan Dulles, 1919'da kurulan Barış Konferansı ve Tanzimat Komisyonu'nda Amerikan delegasyonunun dan...

Baklagillerden bir ağaç; hinthıyarı (Cassia fistula). Çekirdekli ve siyah renkli meyvelerinin içinde hekimlikte kullanılan bir öz vardır....

Hücrenin, yeni hücreler meydana getirecek şekilde bölünmesi. Hücre bölünmesi, bir hücrelilerde çoğalmayla sonuçlanırken çok hücrelilerde üreme ya da büyüme amacıyla gerçekleştirilir. Prokaryot hücrele...

Çok küçük elektrik akımlarını saptamaya ve ölçmeye yarayan araç. Çoğunlukla döner çerçeveli çeşidi kullanılır ve tıpkı döner çerçeveli ampermetre gibi, akımın manyetik alanıyla, içindeki kalıcı mıknat...

Maddenin üç evresinden biri. Sıvılar, içinde bulundukları kabın biçimini alırlar. Belli sıcaklıkta belli bir hacmi kaplarlar. Çok az sıkıştırılabildiklerinden basıncı aynen iletirler. Hemen bütün madd...

Asetik asidin tuzu ya da esterleri. Asetik asidin asit hidrojeni yerine bir metal ya da organik kökün geçmesiyle oluşurlar. Plastik ve elyaf üretiminde çözücü olarak kullanılan asetat esterler büyük t...

Yüksek enerjili parçacık demeti elde etmeye yarayan hızlandırıcı. Siklotron bir daireyi tamamlayacak ve aralarında bir boşluk kalacak biçimde yetiştirilmiş, D harfi biçiminde iki iletkenden oluşur. Or...

Kürekli, özel teknelerle yapılan spor. Tekneler, genellikle hafif malzemelerden yapılır, kürek ve kürekçi sayısına göre sınıflandırılır. Kürekçilerin iki elleriyle bir kürek çektikleri tiplere "tekli"...

Anadolu'nun yerli bitkisi olan haşhaşın morumsu eflâtun ya da beyaz çiçekleri, dalların ucunda tek tek açar. Bu çiçeklerden gelişen meyveler, içinde çok sayıda tohum bulunan birer fıçı biçimindedir. M...

Hücrelerin aşırı çoğalmasıyla dokularda oluşan ve büyüme eğilimi gösteren yumru, tümör. Ur oluşumunun temel nedeni, hücrelerin denetlenemeyecek biçimde çoğalmasıdır; ancak buna yol açan etkenler henüz...

İlk Çağ'da Pers İmparatorluğu'nda eyaletlerin başında bulunan kimselere verilen ad. Pers İmparatorluğu'nun satraplıklara bölünmesi I. Darius'un hükümdarlığı (İ.Ö. 522-486) zamanında oldu. Satraplar ba...

N bir tamsayı olmak üzere; a=2n ± 1 ile verilen a sayısı. Örneğin n=2 için 3 ve 5, n=-5 için -9 ve -11 sayıları elde edilir ki bunlar birer tek sayıdır. İki tek sayının toplamı bir çift sayı, çarpımı ...

Osmanlı Devleti'nde yeniçeri ocağına alınmak üzere, Hristiyan halktan toplanan 14 ilâ 18 yaşlarındaki erkek çocuklarına verilen ad. Devşirmeler önce Türk ailelerin yanına verilir ve Türkçe öğrenmeleri...

Sıcaklık değişiminden etkilenerek mekanik bir supapı, elektrik anahtarını vb. şeyleri otomatik olarak harekete geçiren aygıt. Termostatlar genellikle bir metal çubuktaki genleşmenin, bir yaydaki biçim...

"düzlem içindeki bir doğru, düzlemi dışbükey iki bölgeye ayırır ve düzlemden ayrılmadan bir bölgeden ötekine geçmek için doğruya değmek kaçınılmazdır" biçimindeki aksiyom. ...

Zehirin etkisine karşı gelen koruyucu madde. Zehirlerin çeşidine göre cinsleri vardır. Vücuda girdikten sonra, zehirin yapısını bozarak etkilerini önler. Zehirlenmelerde, zehirlenmeye neden olan madde...

Koloni biçiminde ya da tek başına yaşayan basit yapılı bir hayvan türü. Poliplerin bedenleri torbaya benzer. Bu torbadan uzanan dokunaçları vardır. Poliplerin dış etkilere duyarlı bir dış derisi ve si...

Moldova'nın güneyinde, Prut Irmağı ile Ukrayna arasında, özel hukukî statüye sahip bölge; yüzölçümü 1.800 km2; nüfusu 200.000 (1994). Merkezi Komrat. Coğrafya: Tarım arazisi olarak kullanılan bir bozk...

Kuran surelerini meydana getiren cümlelerin her biri. Mekke'de inen ayetlere Mekki (Mekkeli), Medine'de inenlere Medeni (Medineli) denir. Mekki ayetlerin çoğunluğu Hicret'ten önce inmiştir. Ayetler, i...

İ.Ö. 12. yüzyılda kuzeyden Yunanistan'a giren ve hemen tüm Yunanistan'ı ele geçiren kavim. Kendilerinden önce Yunanistan'a yerleşmiş olan Akalar, Dor göçlerini durduramadılar; bir kısım Akalar, Dorlar...

Tefsir, fıkıh ve lügat âlimi. İsmi, Kâsım bin Ömer, künyesi Ebü'l-Kâsım, lakabı Allâme Cârullah'tır. 1074 (H.467) senesinde Hârezm'in Zemahşer kasabasında doğdu. 1144 (H.538)te bir arefe gecesi Cürcân...