ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Üstü çeşitli biçimlerde kabarık olan duvar süsü. Çeşitli kabartma türleri vardır. Cam, taş, kumaş ya da tuval üzerine kabartmalar yapılabilir. Kabartmacılık, çok eskilere dek uzanan bir sanattır; eski...

Eylemsizlik momentiyle (I) açısal hızın (w) çarpımı. Buna, momentumun bir eksene göre momenti de denilebilir. L simgesiyle gösterilen açısal momentum vektörel bir büyüklüktür ve kapalı ya da yalıtılmı...

Hristiyan Ortodoks Kilisesi'nin yönetimi altında olan Kilise Kurulu. Patrikhane, Roma İmparatoru Büyük Konstantin tarafından İ.Ö. 4. yüzyılda kuruldu. Roma, İskenderiye, Antakya, Kudüs kiliseleri, Hri...

Pennine Alpleri'nde Valais'yi (İsviçre) Piemonte'ye (İtalya) bağlayan karayolu geçidi ve tünel. En yüksek yeri 2.009 m. olan Simplon Geçidi, Kuzeybatı Avrupa'dan Güney Avrupa'ya inen önemli karayoludu...

Doğada bulunan ya da bitkilerden, hayvanlardan elde edilen ve genellikle daha yararlı, daha kullanışlı maddelerin üretimine yarayan temel madde. Hammaddelere en iyi örnek maden cevherleridir. Bunlar ç...

Yeni bir ortama geçen canlının, yaşamını sürdürmek için, kalıtsal olmayan morfolojik ve fizyolojik değişiklikler kazanması, adaptasyon. Uyum, yaşam koşulları değişikliğe uğrayan bir canlının yaşamını ...

Eski bir Türk eğlencesi. Osmanlı devrinde, oyuncuları yazılı bir metine bağlı kalmadan, nüktelere ağırlık vererek, seyirciye bir öğüt veya ders vermek maksadıyla verilen temsil. Orta oyununun ismi...

Bir tarikata bağlı olanların barındıkları, tapındıkları ve tören yaptıkları yer. Tekke olarak da bilinir....

Kendini zaman ve uzam bakımından düzenli olarak yineleyen ve belli bir doğrultuda hızla ilerleyen salınım dizisine fizik, coğrafya gibi bilim dallarında verilen ad. Oluştuğu ortamın özelliğine bağlı b...

Doğu Afrika'da göl. Batıda Tanzanya ile doğuda Zaire arasında kalır. Uzunluğu 680, genişliği 50-75 km., yüzölçümü 32.500 km2, en derin yeriyse 1.440 metredir. ...

Arabistan ve Sahra Çölü'nde esen aşırı sıcak ve kurak bir tür rüzgâr. Bu tür rüzgâra, gökyüzü bulutsuzken karanın aşırı ısınması neden olur. Sıcaklığı çok yüksek, nem oranı çok düşüktür. Sıcak esen he...

Egemenliğin kaynağının Tanrı olarak kabul edildiği ve hükümdarın da kendisini Tanrı'nın yeryüzündeki temsilcisi olarak gördüğü dinî yönetim şekli....

Orta Çağ'da Müslüman Arapların Anadolu'ya verdikleri, "Roma Ülkesi" anlamına gelen ad. Bu deyim Osmanlılarca da kullanıldı. Önceleri tüm Hristiyan toprakları anlamına gelirken 7. yüzyıldan sonra yalnı...

Platon'un diyaloğu (İ.Ö. 380 ?). Protagoras diyaloğunda olduğu gibi burada da, erdemin öğretilip öğretilemeyeceği konusu ele alınır. Platon'un olgunluk döneminin ilk diyaloglarından biridir. Bu yapıtt...

Koyun yününden elde edilen, sarımsı beyaz renkte, yumuşak, yağ kıvamında bir sıvı. Suda çözünür. Kolesterol ve bunun yağ asitleri esterlerinin karışımından oluşur. Yumuşatıcı ve hafif antiseptik özell...

Orkestra için bestelenmiş uzun müzik parçası. Senfoni sözcüğü "bir arada uyumlu sesler çıkarmak" anlamına gelen Yunanca symphonia sözcüğünden türemiştir. 17. yüzyılda başlarında kantat, oratoryo ve op...

Ünlü Arap aşk hikâyesi. Hikâyenin konusu, birbirini küçük yaşta seven ama kavuşamayan iki gencin aşkıdır. Leyla bir başkasıyla evlendirilir. Mecnun da acıdan çıldırır ve çöllere düşer. Hikâyenin sonun...

(1599 Anvers-1641 Londra), Flaman ressam. Portreleriyle tanınan Van Dyck, 17. yüzyılın Rubens'ten sonra en önemli Flaman sanatçısıdır. Rubens'ten ders alarak yetişti. Onun yaygın fırça vuruşunu ve par...

ORHUN ÂBİDELERİ Göktürk Devletinden kalma, 7 ve 8. asra âit en eski taş kitâbeler. Üzerinde, Türk Edebiyâtının ilk örnekleri bulunan "bengü taşları"dır. Moğalistan'ın kuzey-doğusunda, eski Orhun Ne...

Dört kenarlı çokgen. Bir kenarın uzantısı öteki kenarların üçüyle de kesişiyorsa dışbükey, kesişmiyorsa içbükey dörtgen adını alır. İç açıları toplamı 360°'dir. Dörtgenin dört köşesi düzlemsel değilse...

Halk arasında bazı kumru türlerine ve kimi yerlerde tahtalı güvercine verilen ad. ...

Hayvanlara ve bitkilere renk veren kimyasal madde. Hayvanlarda en önemli pigmentler melanin (siyah), rodopsin (mor) ve solunum pigmentleri olan hemoglobin (kırmızı) ve hemosiyanindir (mavi). Bitkilerd...

Kristal suyu adı verilen belli bir miktar su içeren, genellikle iyonik bileşik. Kristal suyu katyona, anyona ya da ikisine birden bağlanmış olabilir. Hidratlar kendiliklerinden ya da ısıtıldıklarında ...

Yer altında bulunan erimiş kızgın maddelerin, yeryüzüne çıktığı koni biçimindeki tepelere verilen ad. Yanardağ olarak da bilinir. Volkandan çıkan sıcak ve sıvı hâldeki maddelere lâv denir. Volkanlarda...

Tapılan varlık, tanrı. İlâh kelimesi, kökü esas alındığında, tapmak, şaşırmak, bocalamak, himâye ve huzur ihtiyâcı ile birisine teveccüh etmek, gizli olmak ve yüksek olmak mânâlarına gelmektedir. Keli...