ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Güneydoğu Anadolu'nun ve Türkiye'nin büyük akarsularından biri. Türkiye içinde kalan çığırı 523 km (Gölcük Gölü-Irak sınırı), tüm uzunluğu 1.900 km.dir. Güneydoğu Toroslar arasında Gölcük Gölü'nden do...

İzmaritgillerden, oval gövdeli, derin yarık ağızlı, eti beğenilen bir balık (Centharis lineatus). 40-60 cm. boyunda olup rengi sarıya çalar ve karagöz balığına benzer. Atlas Okyanusu ve Akdeniz'de yaş...

Brahmanizm'in üç büyük tanrısından biri. Hint düşüncesinde doğa, Brahman adı altında soyut tanrısal bir kavramla tümel olarak tasarımlanmıştır. Brahman üç ayrı biçimde belirir. Buna Hristiyan düşünces...

İran'da egemenlik süren Pers hanedanı (224-651). Hanedanın kurucusu Ardaşir, Part İmparatoru V. Artabanos'u yendi ve imparatorluğun başkenti Ktesiphon'u ele geçirdi (226). Roma ile başlayan savaşlar, ...

Ağız armonikası olarak adlandırılan küçük ağız çalgısı. "Armonika" adı, birden çok sesi bir arada ve uyumlu olarak çıkarttığı için verilmiştir. Nefesli, basit çalgıdır. Yan yana sıralanmış deliklerind...

Anadolu masal ve efsanelerinde yer alan doğaüstü bir yılan, "şah-ı maran" (yılanların şahı). Bu yaratık, kadın başlı ve yılan gövdeli olarak betimlenir. Türk edebiyatında Şahmeran ile ilgili ilk hikây...

Kuzey Anadolu dağlarında, Kaçkar'dan sonra ikinci yüksek doruk (3.709 m.). Rize Dağları üzerinde, Rize'nin güneyindedir....

Hamsigillerden, gümüş renginde, pullu küçük bir kemikli balık (Sardina pilchardus ya da Clupea pilchardus), sardalye, ateşbalığı. Avrupa denizlerinde yaşar. Karadeniz dışında denizlerimizde de bulunur...

Mağaraların tavanında oluşan ve genel olarak koni biçiminde olan kalker yumru, istalaktik. Sarkıtlar, kalkerli bölgelerde erimiş hâlde fazla kalker kapsayan yeraltı sularının geçtiği boşluklarda, mağa...

Canlıların özelliklerini ve kalıtsal karekterlerini inceleyen, bu karekterlerin nesillere geçişini belli kalıtım kânunlarına bağlayan, genin yapı ve görevlerini araştıran verâset ilmi. Kalıtım bilimi ...

Genel olarak elektron tüpleri adı verilen vakumlu elektronik devre elemanlarından ilki olan iki elektrotlu bir düzen. Elektronların boşluktaki hareketlerine ilişkin fizikî özelliklere dayanılarak geli...

Sazangillerden, küçük boyda, Avrupa ve Türkiye akarsu ve göllerinde yaşayan kılçıklı tatlı su balığı, gördek, ilikbalığı (Rhodeus amarus, Rhodeus cericeus amarus). Çiftleşme döneminde erkeklerinin ren...

İstanbul'da Karaköy ve Eminönü semtlerini birleştiren köprü. İstanbul yakasını Galata'ya bireştirmek için ilk girişimler II. Bayezit zamanında oldu. Nihayet 1827 yılında 500 m. uzunluğunda, dubalar üs...

Çin-Tibet dil ailesinin Tibet-Birmanya dalından bir dil. Büyük bir kısmı Tibet'te yaşayan 5 milyon insan tarafından konuşulmaktadır. Tibetçenin en eski anıtı, Lhasa'da 822 yılında bir sütun üzerine Ti...

Bir metalin manganez ve oksijenle verdiği inorganik bileşik. Permanganatlarda mangan ve oksijenin atom oranları bire dörttür. En çok bilineni, bütün permanganatlar gibi koyu menekşe renginde bir çözel...

Mekanik aygıtlarla insan yapısı olan öteki aygıtlardaki (ve hatta kuruluşlardaki) iletişim ve kontrol sistemleriyle biyolojik organizmalarda var olan benzer sistemler arasındaki ilişkiyi ele alan bili...

Işık, ses gibi bir dalga kaynağının görünür frekansında, gözlemciyle kaynağın birbirlerine göre hareket hâlinde olmalarından ötürü meydana gelen değişme. Dalga kaynağı gözlemciye yaklaşırken, her bir ...

Düşey doğrultuyu belirlemek amacıyla bir ipin ucuna bağlanan koni biçimli bir ağırlıktan oluşan araç. Şakul da denir. Sarkıtılan çekül, yer çekimi doğrultusunu alır. Bu doğrultuya çekül doğrultusu da ...

Doğu Afrika'da göl. Batıda Tanzanya ile doğuda Zaire arasında kalır. Uzunluğu 680, genişliği 50-75 km., yüzölçümü 32.500 km2, en derin yeriyse 1.440 metredir. ...

Çeşitli arabaların ve demiryolu vagonlarının taşınması için özel olarak yapılmış gemi, araba vapuru. Eskiden, bir suyun üzerine köprü kurulamaması durumunda, daha çok tren ya da vagonları karşıdan kar...

Gözde ışığın sinir tepkilerine dönüşmesini sağlayan bölüm, retina. Gözdeki üç tabakadan biri olup iç tabaka ya da sinir tabakası da denir. Işığa duyarlıdır. Kalınlığı yarım milimetreden azdır. Görme s...

Gelibolu'da kurulan ilk acemi ocağına verilen ad. Gelibolu Acemi Ocağı, Birinci Murâd Han zamânında kuruldu. İlk acemiler, harpte esir edilen kuvvetli ve dinç gençlerden teşekkül ederdi. Bunlar, G...

Milyonlarca voltluk gerilimler oluşturabilen elektrostatik jeneratör. Esas olarak dikey hareket eden, kumaştan yapılmış ve yalıtılmış sonsuz bir kayıştan oluşur. Alttaki kasnakta kayışa sivri uçlar ar...

Lavın çabuk soğumasıyla oluşmuş, parlak siyah, kimi zaman da gri ya da kahverengi, volkanik cam. Seyrek olarak kuvars ve feldispat kristalleri içerir. Kimyasal yapısı riyolitle aynıdır. Silisli bir ca...

Güneydoğu Yugoslavya ve kuzey Yunanistan'da yaklaşık 400 km. uzunlukta ırmak. Arnavutluk sınırında, Şar Dağları'ndan doğar, güneye akarak Selânik Körfezi'ne dökülür. En önemli kolu, Yugoslavya'da Crna...