ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Osmanlı-Mısır donanmaları ile İngiliz-Fransız-Rus donanmaları arasında yapılan deniz savaşı (20 Ekim 1827). 1821'de başlayan Mora Ayaklanması, Mısır Valisi Mehmet Ali Paşa'nın oğlu İbrahim Paşa tarafı...

Hint-Avrupa dil ailesinden bir dil, Toharların dili. Toharcanın Doğu Orta İrancanın bir üyesi olan Tuhri diliyle bir ilgisi yoktur. 20. yüzyılın başlarında Doğu Türkistan'da yapılan kazılarda ortaya ç...

Kahkahaçiçeğigillerden, asalak bir bitki; bağboğan, cinsaçı. Çiçekleri eflâtun renklidir. Asalak yaşadığından klorofili yoktur (rengi yeşil değildir). Saçı andıran uzun saplarıyla asmalara, ağaçlara, ...

Üç oksijen atomundan oluşan bir molekül. Ozon molekülü, normal bir oksijen molekülündeki iki atom yerine üç atomdan oluşur. Bir fırtınadan sonra ya da elektrikli bir aygıtın çevresinde algılanan koku ...

Eski bir saz. Keman ve tambura benzer, ancak onlardan daha büyük, sapı gövdesine göre kısa, beş telli, yirmi altı perdeli. Tezeneyle çalınır. ...

İslâm inanışına göre, kıyamet gününde bütün ölülerin dirilerek toplanacağı ve Tanrı katında günahlarla sevapları tartacak terazinin kurulacağı alan. Arsa kelimesinin çoğulu olan arasât, "Üzerinde b...

Bir ülkedeki ekonomik yaşamın doğrudan devletin kontrolü altında olduğu sistem. Devletin, halkın temel ihtiyaç maddelerinin üretiminde ve temel hizmetlerin sürdürülmesinde doğrudan üretime katılmasıyl...

Yeryüzünü dıştan sararak yerin ekvator düzlemi içinde dolanan ve konumlarını, manyetik alanlarına bağlı olarak koruyan, esas olarak elektronlar ve protonlardan oluşan yüksek enerjili parçacık kuşaklar...

Eski Yunan ve Roma'da tüm tanrılara adanan büyük tapınak. Sözcük, Yunanca "pan" (tüm) ve "theos" (tanrı) sözcüklerinden oluşturulmuştur. Günümüzde bazı uluslarda ulusal kahramanların gömüldüğü anıt me...

Doğadaki en yumuşak mineral. Sulu magnezyum silikat minerallerinden biridir. Beyaz, yeşilimsi şeffaf renklerde, kaygan, masif görünümlü ve çok yumuşak bir mineraldir. Sertliği Mohs sertlik cetveline g...

Yağış biçimlerinden biri olan çiy, daha çok gündüz sıcak gece de serin ya da soğuk olan sonbahar mevsiminde görülür. Böylece gece sıcaklık kaybı nedeniyle aşırı derecede soğuyarak yere değen hava yoğu...

Özellikle erkeklerde belirgin olan gırtlak çıkıntısı. Adını, Âdem'in yasaklanmış elmayı yerken boğazına takılması sonucunda oluştuğu inancından almıştır. ...

Fransız imparatoru Napoléon ile Çar I. Aleksandr arasında, bugünkü Litvanya'da Niemen Irmağı üzerinde, Tilsit kenti yakınlarında bir salda yapılan görüşme (25 Haziran 1807). Bu görüşmeler sonunda Napo...

Arşimet ilkesinde belirtilen itmenin nicel incelenmesini ve bu ilkenin doğrulanmasını sağlayan araç. Bir kefesinden asılı ağırlığın su dolu kaba daldırıldığında terazi dengesini bozması, taşırdığı suy...

Hayvancılıkla geçinen göçebe Türkmen boyu. Yürük de denir. On birinci yüzyılın sonlarından başlayarak, özellikle Malazgirt Savaşı'ndan sonra doğudan Anadolu'ya birçok göçebe topluluk geldi. On üçüncü ...

Penguengillerden, Güney Kutbu'nda yaşayan, sırtı kara, göğsü ak, iyi yüzen, deniz hayvanlarıyla beslenen, kısa kanatlı deniz kuşu. Penguenler uçamazlar ve karada güçlükle hareket ederler; ancak yüzme ...

Periyodik cetvelin aktinitler serisinden, radyoaktif metal element. Doğal olarak bulunmaz. İlk hidrojen bombasının radyoaktif serpintisinde bulunmuştur. Günümüzde daha hafif aktinitlerin parçacık bomb...

vak'anüvis, tasavvuf şâiri. 1789 senesinde İstanbul'da doğdu. Asıl ismi Mehmed'dir. Arapkirli, Sahhaflar Şeyhi Hacı Ahmed Efendinin oğludur. İlk tahsilini babasından aldı. Devrin ileri gelen âliml...

Büyük bölümü Çin'in Sincan Özerk Bölgesi'nde (yaklaşık 8 milyon kişi), küçük bir bölümü (300 000 kişi kadar) de değişik Orta Asya Türk cumhuriyetlerinde yaşayan ve Türkçe konuşan bir halk. Eski Uyg...

Işık, ses gibi bir dalga kaynağının görünür frekansında, gözlemciyle kaynağın birbirlerine göre hareket hâlinde olmalarından ötürü meydana gelen değişme. Dalga kaynağı gözlemciye yaklaşırken, her bir ...

Atom çekirdeğinde her biri (+1) pozitif elektrik yükü taşıyan parçacık. Protonlar, elektrik yükü bulunmayan nötronlarla birlikte atom çekirdeğini oluştururlar. Bir kimyasal elementin tüm atomlarının ...

Bataklık, ırmak ve göl kıyılarında yaşayan balıkçıl türü (Egretta alba). Gagasından ve bacaklarından başka her yeri beyazdır. Sürü hâlinde yaşar, insana yakınlığıyla bilinir. ...

(370 İskenderiye, Mısır - 415 İskenderiye, Mısır). Eski Mısırlı, ilk önemli kadın filozof ve matematikçi. Yine bir felsefeci ve matematikçi olan Theon'un kızıdır. İskenderiye'deki Yeni-Plâtoncu felsef...

İslâm tarihinde İslâm dininin kurucusu Muhammet Peygamber'in ölümünden (632) Emevî Halifeliği'nin kuruluşuna kadarki (661) dönem. Bu devirde, sırasıyla Ebubekir (632-634), Ömer (634-644), Osman (644-6...

Bir eklemdeki, yarım ay şekilli kıkırdak. Özellikle diz eklemindeki kıkırdağa verilen addır. Bu kıkırdakların çeşitli sebeplerden dolayı zedelenmelerine, yırtılmalarına, ezilmelerine menisküs lezy...