ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Beyin zarlarının iltihabı. Kafatası zedelenmeleri veya orta kulak hastalığı sonucu beyin zarları iltihaplanabilir. Kanla gelen mikroplar da özellikle küçük çocuklarda menenjit yapabilir. Menenjite...

Bir eksen çevresinde ve aynı zamanda birbirine ve bu dönme eksenine dik iki eksenden biri veya her ikisi çevresinde serbestçe dönebilecek biçimde yapılmış bir disk ya da tekerden oluşan düzenek. Jiros...

İçel ilinde ırmak. Toroslar'dan çıkar, Tarsus'tan geçer ve Seyhan ağzı yakınında Akdeniz'e dökülür. Küçük, fakat suları bol bir ırmak olan Tarsus Çayı, kentin birkaç km. kuzeyindeki çavlanıyla tanınır...

(1599 Anvers-1641 Londra), Flaman ressam. Portreleriyle tanınan Van Dyck, 17. yüzyılın Rubens'ten sonra en önemli Flaman sanatçısıdır. Rubens'ten ders alarak yetişti. Onun yaygın fırça vuruşunu ve par...

Bitki ve hayvanların toprakta parçalanması sonucu meydana gelen karmaşık yapılı, siyah organik madde. Toprağın üst kısmında bulunur. Humus, kimyasal bakımdan başta karbon ve azot olmak üzere, demir, ...

Türkiye Selüloz ve Kâğıt Fabrikaları Genel Müdürlüğü'nün kısa adı. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'na bağlı olarak 13 Mayıs 1965 tarihinde çeşitli türde kâğıt ve karton üretmek üzere kurulan SEKA bir ik...

Doğu Anadolu'da devlet kuran bir Türk oymağı. Akkoyunluların soyu, Oğuzların Bayındır boyuna bağlanır. Bazı tarihçilere göre bunlar Karakoyunlular ile birlikte 13. yüzyılın sonlarında Maveraünnehir'de...

(1939 İzmir), sinema eleştirmeni. Ortaöğrenimini Galatasaray Lisesi'nde (1956-1957), yükseköğrenimini Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Mimarlık Bölümü'nde tamamladı (1963). Askerlik görevinden sonra İs...

Yüksükotugillerin (Scrophulariacea), Digitalis cinsini oluşturan 25 kadar iki yıllık ya da çok yıllık bitkinin ortak adı. Yüksükotları ortalama 45-150 cm arasında uzunluğa erişebilirler ve şifalı ot y...

İnsanlarla birarada yaşayan ve faydası dokunan, koyun, öküz, dana, at gibi hayvanlar. İnsanoğlunun varlığı ile evcilleştirme başlamıştır. Âdem aleyhisselâmın oğlu Hâbil ve Kâbil çobanlık ve çiftçilik ...

İslâm toplumunda örfî ve şerî hukuku uygulayan mahkemenin başkanı. Osmanlı İmparatorluğu'nda kadılar, medreselerden yetişirdi. Yalnız yargı işleriyle değil, bulundukları bölgelerden zahire toplanması,...

Çoğu hayvanın kanında, omurgalıların alyuvarlarında bulunan ve dokulara oksijen taşıyan protein. Hemoglobin oksijenle birleşerek oksihemoglobin adını alır. Oksihemoglobin parlak kırmızı renktedir. Hem...

Bir film ya da televizyon programının gerçekleştirilmesinde çekilecek bütün bölümlerin yer, olay ve konuşmalarını içeren plânlanmış temel metin. Senaryo birkaç evrede oluşur. Önce konu (tema) seçilir ...

Arıkuşugillerden, Akdeniz çevresi ve Asya'nın kimi yörelerinde yaşayan bir kuş (Merops apiaster). Değişik parlak renkli ve uzun gagalıdır. Serçeden biraz daha büyük olan arıkuşu, böcekler, arılar ve d...

Orta Asya çöllerinde ve Sahra'da yaşayan küçük bir çöl faresi (Jaculus jaculus). Çok uzun olan arka ayakları üzerinde zıplayarak yürür. Kuyruğu, kimi zaman vücudunun iki katı uzunluğundadır. Genellikl...

Volga Nehri ve kolu Kama'nın boylarında, Ural Dağları'nın doğusundaki bölgede yaşayan, Türkçe konuşan kavim. Tatarlar, Rusya'nın Avrupa kıtasında kalan bölümünde ve Sibirya'nın güneyinde de yaygın ola...

Cevher ve minerallere verilen ad (maden) ve yerkabuğundan ekonomik önemi olan cevher ve mineralleri çıkarma işi (madencilik). Organik bir tortul kayaç olan ve yakacak olarak kullanılan kömür ve genel ...

İslâm dininde sünnet ehli denilen dört mezhepten biri. Kurucusu Ebu Hanife'dir. Sünnî mezheplerinin en eskisi ve en yaygınıdır. Kur'an ve hadislerde açık bir yargısı bulunmayan sorunların çözümünde, a...

İdrarda albümin bulunması durumu. Bu olaya daha doğru bir deyimle proteinüri de denilmektedir. Böbrek bozukluğunun en erken belirtilerinden biridir. Ayrıca yüksek protein içeren perhiz uygulamaları, b...

Mîdede toplanan hava veya gazı sesli olarak ağızdan çıkarma. Yemek yeme esnâsında normal olarak az miktarda hava yutulur. Birçok kimseler bu havayı kolayca ve sessizce dışarı atabilirler. Şâyet yutula...

Batı Avrupa ve Kuzey Afrika'da yabanî olarak yaşayan, evcilleştirilmiş türleri kümeslerde üretilen küçük bir tavşan (Oryctolagus cuniculus, Cuniculus cuniculus). Anayurdu İspanya ve Güney Avrupa'd...

Antik dönemlerden kalan bir inanca göre, yılın ve baharın ilk günü sayılıp doğanın yeniden canlanmasının başlangıcı olan martın yirmi ikisine rastlayan gün. Nevruz törenleri sırasında, insanı yeni ...

Belli bir konuda iki ya da daha çok kişi arasında dergi ve gazetelerde yürütülen tartışma. Birbirine karşıt düşünceleri karşılıklı savunma anlamındaki tartışmadan ayrımı, saldırgan bir tutumun benimse...

Eğitim ve öğretim işlerini yönetmek ve düzenlemek amacıyla Osmanlı Devleti'nde kurulmuş olan devlet örgütü. Bugünkü bakanlık düzeyinde bir örgüttü. Eğitim ve öğretimin belli bir yerden ve devlet hizme...

(1897 İstanbul-1973 İstanbul), Türk tuluat sanatçısı. Sanat yaşamına, Üsküdar'da tuluatçı Kel Hasan'ın yanında başladı (1918). Daha sonra kendi topluluğunu kurdu. Geleneksel tuluat dağarcığına yeni oy...