ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Geçitlerinin çokluğu ve karmaşıklığı yüzünden içinden kolay çıkılamayan yerlere verilen ad. Yunan mitolojisine göre Girit Kralı Minos için Mimar Daedalus tarafından yapılan saraya da labirent adı veri...

Bir elementin, kimyâsal reaksiyonda elektron alması olayına indirgenme denir. İndirgenme olayına reduksiyon, yükseltgenme olayına da oksidasyon denir. Reaksiyonda elektron vererek yükseltgenen elemen...

İkiçeneklilerin hünnapgiller familyasından bir ağaç (Zizyphus jujuba) ve bunun güzün olgunlaşan yemişi; çiğde. Yemişi kırmızı kabuklu, sert çekirdekli, iri zeytin biçiminde ve büyüklüğündedir. Hünnap,...

Üstünde numaralandırılmış daireler bulunan bir nişan tahtasına küçük oklar atarak oynanan bir oyun. Genellikle mantardan, sert kıldan ya da karaağaçtan yapılan nişan tahtası, 1′den 20′ye k...

Sıracagiller familyasından otsu bitki ve türlü renkte, güzel, kokusuz çiçeği (Antirrhinum). Çiçekleri salkım durumundadır. Çiçek tacı iki dudaklıdır. Alttaki taçyaprak kıvrık olup aşağıya doğru torba ...

Gümüşümsü beyaz bir metal. Saf olduğunda dövülebilir ve tel hâline getirilebilir bir malzemedir. Plâtin güzel görünüşü nedeniyle mücevher yapımında ve dişçilikte kullanılır. Pahalı olması, mücevherler...

Eğitim ve öğretim işlerini yönetmek ve düzenlemek amacıyla Osmanlı Devleti'nde kurulmuş olan devlet örgütü. Bugünkü bakanlık düzeyinde bir örgüttü. Eğitim ve öğretimin belli bir yerden ve devlet hizme...

Söğütgillerden bir kavak türü (Populus alba). Yapraklarının alt yüzü beyaz tüycüklü; kabuğu düz ve beyazdır. Akçakavak, tellikavak, hollandakavağı da denir. ...

İnsanların malları istihsal (üretim) etmek ve bunları istihlâk (tüketim) edilmek üzere toplumun çeşitli üyelerine dağıtmak için kıt veya sınırlı istihsal kaynaklarının (toprak, işgücü, makina gibi se...

Doğu Anadolu'nun başlıca ırmaklarından biri. Bingöl Dağı'ndan çıkar. Tuzluca ilçesinin kuzeyinde başlıca kolu Arpa Çayı'nı alır ve Türkiye-Ermenistan ve Nahçıvan sınırında akar. Ağrı dağlık kitlesinin...

Lağım adı verilen tüneller açarak patlayıcı madde yerleştiren ve bunu patlatarak kale duvarlarını yıkan askerlere verilen ad. Osmanlı askerî örgütlenmesinde, Kapıkulu ocaklarına bağlı bir lağımcı ocağ...

Yargılama yeri. 1982 Anayasası'nın 9. maddesine göre yargı yetkisi, Türk ulusu adına bağımsız mahkemelerce kullanılır. Anayasa'nın 142. maddesinde de; mahkemelerin kuruluşu, görev ve yetkileri, işleyi...

Kemik boşluklarını dolduran, yumuşak, damardan zengin doku. İlik; yağ, su, alyuvarlar ve akyuvarlar ihtivâ eder. Bâzı kemiklerde ise tamâmına yakını yağdan meydana gelen "sarı ilik" bulunur. "Kırmızı...

Yeryuvarlağının, depremler ve nükleer patlamalarla meydana gelen dalgalar (sismik dalgalar) aracılığıyla incelenmesi. Deprem olayını inceleyen bilim dalı olarak da adlandırılabilir. Başlıca sismograft...

Anlamca birbirleriyle ilgili sözcük ya da kavramların dize ya da beyitlerde bir arada kullanılması sanatı. Arapçada sözlük anlamı "uyma, yakışma"dır. Müraat-ı nazir de denir. Sözcükler arasındaki anla...

Akvaryumculuğun tam anlamıyla gelişimi 18. yüzyılın ortalarında İngilizler tarafından gerçekleştirildi. Havuz balığının cam kaplarda başarıyla saklandığı İngiltere'de, akvaryumculuk ancak 19. yüzyılda...

Bataklık, ırmak ve göl kıyılarında yaşayan balıkçıl türü (Egretta alba). Gagasından ve bacaklarından başka her yeri beyazdır. Sürü hâlinde yaşar, insana yakınlığıyla bilinir. ...

Divan Edebiyâtı, Türklerin İslâmiyeti kabul etmeleriyle 11. yüzyılda Karahanlılar devrinde Mâverâünnehr'de ve 13. yüzyılda bilhassa Anadolu'da ortak İslâm kültür ve medeniyetinin tesirinde ortaya koyd...

Yerkürenin ve öteki gezegenlerin kimyasal yapısını inceleyen bilim dalı. Yerin kimyasal bileşimi esas olarak gezegenlerin oluşumu kuramıyla bağlantılı olarak ele alınır. Klasik jeokimya, kayaçları ve ...

Merkez sağ eğilimli siyasal parti. 12 Eylül 1980 askerî harekâtından sonra Millî Güvenlik Konseyi siyasal faaliyetlerin yeniden başlatılmasına ve siyasî partilerin kurulmasına izin verince kapatılan A...

Türk alfabesinin on sekizinci harfi. Kalın, geniş ve yuvarlak seslidir. Fizik ve matematikte derece'nin sembolüdür. 20° Celsius, 36°26'00" gibi. Kimyada Orto'nun kısaltması, Oksijen'in sembolü (O)'dur...

Eskişehir'in yaklaşık 25 km. güneybatısında, Porsuk Çayı üzerinde baraj. 1966'da yapımına başlandı: 1972'de hizmete girdi. Göl alanı 23,4 km2 su toplama hacmi 431 milyon m3; sulama alanı 41.020 ha; yı...

İçine mum dikmek için özel olarak yapılan kab. Mumun aydınlatma aracı olarak kullanıldığı yüzyıllarda şamdanların çeşitli tipleri yapılmıştır. Boyları farklı, yapıldığı mâdenler çeşitlidir. Toprak, fa...

Nilüfergillerden bir su bitkisi (Convolvulus arvensis). Çin, Hindistan ve Amerika'da yetişir. Yaprakları büyük ve alt yüzü dikenlerle kaplıdır. Pembe, beyaz çiçekleri vardır. ...

Okyanusları, denizleri, bunların sularını, diplerini, bitki ve hayvan organizmalarını inceleyen bilim, oşinografi. En dar anlamıyla okyanusların ve denizlerin fizikî incelenmesini ifade eder. En geniş...