ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Yüksek sıcaklıkları ölçmeye yarayan aygıt. Değişik türleri vardır. Platin dirençli termometreler ve ısılçift ilkesiyle çalışan pirometrelerin, sıcaklığı ölçülecek cisimle temas hâlinde olmaları gerekl...

Bilim ve sanat dallarının bütününün ya da bu dallardan birinin verilerini, o alandaki bilgilerin tümünü sistematik ya da alfabetik olarak kapsayan yapıt. Yunanca "en" (içinde), "kiklos" (çevre), "paid...

İstanbul'da Şehzadebaşı Caddesi'nin eski adı. Bizans devrinde adı Philadelphion'du. Osmanlı döneminde Direklerarası'na adını veren tahta sütunlar caddeyi genişletmek için yıktırıldı. Önceleri Yeniçeri...

Periyodu 1 saniye olan periyodik bir olgunun frekansı olarak tanımlanan frekans birimi (simgesi Hz). SI birim sisteminin frekans birimi olan hertz, günlük yaşamda radyo, televizyon ve telsiz dalgaları...

Turunçgillerden, kavasya da denen küçük bir ağaç (Quassia amara). Yaprakları almaşık dizilmiş, çiçekleri er ve dişi olmak üzere parlak kırmızıdır; salkım biçiminde bir araya toplanmıştır. Tadı acı ola...

Bitkilerde ana canlının üreme bölgelerinde gelişen yeni birey. Gövde, uç kısmında bulunan büyüme noktasındaki hücrelerin çoğalıp büyümesi ve farklılaşmasıyla uzar ve gelişir. Büyüme noktasının üzeri k...

Birbirine bağlı kurşun bölmelere yerleştirilmiş renkli cam parçalarından oluşan, saydam pencere süslemesi ya da resim. Vitray camı, metal oksitler eklenerek renklendirilmiş adî camdır. Batı'ya özgü ...

Bir önermenin yanlış ya da doğru olduğunu bildiren, sırasıyla "0" ve "1" simgelerinin her biri. n tane önermenin doğruluk değerleri 2n değişik biçimde sıralanabilir. ...

Elbistan, Malatya, Maraş, Elazığ ve Gaziantep dolaylarında hüküm sürmüş Anadolu beyliği (1337-1522). Merkezi Elbistan'dı, ancak bir ara başkent Maraş oldu. Zaman zaman Mısır'daki Memlûk Sultanlığı'nın...

Sinir sistemini etkileyerek, duyuları azaltan ya da yok eden maddeler. Uyuşturucu olarak da bilinir. Narkotik maddelerin kullanılmaları ne kadar uzun süreli olursa, miktarları ne kadar kuvvetliyse,...

Osmanlı Devleti'nde yılda bir kere verilen maaşa ve bazı eyaletlerden toplanan ve yılda bir kere İstanbul'a gönderilen vergiye verilen ad. Bu gibi eyaletlerde mirî toprak düzeni olmadığı gibi, dirlik ...

Yunan mitolojisine göre yaratılan ilk kadın. Efsaneye göre tanrılar tanrısı Zeus, insanlar için kendisinden ateşi çalan Prometheas'ı ve insanları cezalandırmaya karar verir; Hephaistos'u çağırarak ond...

Ege Denizi'nin kuzeyinde ada (Yunanistan). Gökçeada'nın güneybatısındadır. Yüzölçümü 460 km2, nüfusu 23.000 (1991), merkezi Kastron'dur. Dağlık, toprakları bitek bir adadır. Meyve, zeytin, tarım ve ha...

Osmanlı toplumunda kitaplara boyalı resim yapan; ipek, ibrişim, renkli tire ve yünle elişi işleyen ve binalarda yağlıboya ya da suluboya işleri yapan sanatkâr. Kitaplara minekâri resimler yapmak eski ...

Güneş sistemi içinde yer alan sekizinci gezegen. Güneş'e olan uzaklığı 4.490.000.000 km., çapı 52.299 kmdir. Kütlesi Dünya'nınkinin 17,45 katıdır. Hidrojen, helyum ve metandan oluşan bir atmosferi var...

Hamsigillerden, gümüş renginde, pullu küçük bir kemikli balık (Sardina pilchardus ya da Clupea pilchardus), sardalye, ateşbalığı. Avrupa denizlerinde yaşar. Karadeniz dışında denizlerimizde de bulunur...

Kolayca söylenmiş ya da yazılmış gibi görünen, ama benzerini yaratmaya kalkışıldığında güçlüğü anlaşılan söz, deyiş ya da yapıt. Söyleyişin yalın ve süssüz, özün ise yoğun olması sehli mümteninin başl...

Ördekler familyasından, kamışlı sularda yaşayan ve yalnız bitki ile beslenen büyük ve göçücü bir kuş. Yaban kazları 8000 metre gibi inanılması güç bir yükseklikte uçabilirler. Pek çok canlı bu yükse...

1'den kendisine kadarki doğal sayıların birbirleriyle çarpılacağını anlatmak üzere, bir doğal sayının önüne konulan ünlem işareti, çarpansal da denir. Buna göre, n bir doğal sayı olmak üzere, n!= 1.2....

Osmanlı Devleti ile Avusturya arasında 1788-1791 savaşlarına son veren ve Ziştovi'de imzâlanan barış antlaşması. 1787'de başlayan Osmanlı-Rus Harbi devam ederken 1788'de Avusturya Rusya'nın yanında Os...

Asya'nın kuzeyinde bir bölge. Yüz ölçümü yaklaşık olarak 13 milyon km2dir. Kuzeyinde Kuzey Buz Denizi, doğusunda Büyük Okyanus, güneyinde Amur Irmağı ve Orta Asya Dağları, batısında Ural Dağları yer a...

Yunan mitolojisinde av tanrıçası. Apollon'un ikiz kız kardeşi, Zeus ve Leto'nun kızıdır. Genellikle ok, yay ve bir meşale taşır. Artemis'e atfedilen özellikler oldukça çelişiktir. Doğadaki tüm hayvanl...

Genellikle su geçirmez kumaştan yağmur ve güneşten korunmak için yapılan siperlik. Bir sapın üzerindeki esnek tellere ince, su geçirmez bir bez gerilerek yapılır. Yüzyıllardan beri çeşitli devletler b...

Bir yazı, desen ya da resmin fotoğrafı alınıp kalıbı çıkarılarak yapılan aynı basımı, faksimile. Lâtince tıpkısını ve aynını yapma anlamına gelen "facsimili" sözcüğünden alınmıştır. Büyük üstatların r...

Yugoslavya'da ırmak. Tara ve Piva'nın birleşmesiyle oluşmuştur. Sava Irmağı'nın kollarından biridir. 346 km uzunluğundaki Drina'nın debisi, mevsime göre 70-1.900 m3 arasında değişir. Üstünde, Zvornik'...