ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Kan basıncının belirli bir değerin üstüne çıkmasıyla, kanın damar çeperlerine uyguladığı aşırı basınç. Hipertansiyonun olabilmesi için atardamardaki kan basıncı, 10 ile 16 cm. cıva ağırlığına eşit bir...

Güneş Sistemi'nde, Güneş'ten uzaklık sırasına göre yedinci gezegen. 1781 yılında Sir William Herschel tarafından keşfedildi. Güneş'e ortalama uzaklığı 2.870.000.000 km.dir. Dünya'ya uzaklığıysa 2.500....

Bitkileri hastalık ve haşerelerden korumak için yapılan çalışmalar. Bitkiler, diğer canlılara göre sâbit oluşları ve atmosfere açık yüzeylerinin daha fazlalığı sebebiyle hastalık ve zararlı böcek tesi...

Gülgillerden, böğürtlene benzer, çalı görünümünde dikenli bir bitki (Rubus idaeus). Dutu andıran, kırmızı, sulu ve kokulu yemişine ağaççileği de denir. Taze olarak yenen meyvesinden marmelat, reçel, ş...

meşhur Osmanlı matematik âlimlerinden. 1730 senesinde Aydın vilâyetinin Saruhan sancağında bulunan Gelenbe kasabasında dünyâya geldi. Adı İsmâil olmasına rağmen doğduğu yerden dolayı Gelenbevî olarak ...

Katı metal cisimlerin yüzeyine yüksek sıcaklıkta difüzyon yoluyla bir ya da birden çok element emdirme. Bu işlem, sözkonusu metalin yüzey sertliğini artırır, korozyona ve aşınmaya daha dayanıklı olmas...

İnsanlarda doğumların sınırlandırılması ya da istenmeyen gebeliklerin önlenmesi amacıyla başvurulan yöntemlerin tümü. Doğum kontrolü yöntemleri üç ana grupta toplanabilir: Belirli zamanlarda cinsel il...

Bir devrede, kutupları değişmeyen bir akım kaynağının sağladığı tek yönlü akım. Pillerde, akümülatörlerde, dinamolarda ve fotosellerde üretilen doğru akım, en çok elektrikli kaplamada, kaynak işlerind...

Asya'nın güneybatı kesinde ülke. Güneyde İran, doğuda Hazar Denizi, batıda Ermenistan, kuzeybatıda Gürcistan ve kuzeyde Rusya ile çevrilidir. Ermenistan'ın ötesinde Türkiye sınırında yer alan Nahçıvan...

Sıracagillerden, bir ya da çok yıllık otsu bitki cinsi (Verbascum). Sık tüylü, yaprakları bitkinin tabanında rozet biçiminde toplanmış ve çiçekleri salkım biçimindedir. Türkiye'de iki yüz kadar türü b...

Dünyanın, Güneş etrafında bir kez tam dönmesi için geçen süre. Sene olarak da bilinir. Bir yıl, yaklaşık olarak 365 gün 6 saattir. Astronomide, uzunlukları farklı, değişik yıl tanımları vardır. ...

Oksijensiz ortamlarda yaşayan Nicolaier basilinin neden olduğu ve çizgili kaslarda sertleşme ve kasılmayla belirginleşen bir tür enfeksiyon zehirlenmesi. Tetanos hastalığında, giriş noktasında üreyen ...

Charadriiformes grubunun Charadriidae ailesinden birkaç kuş cinsinin ortak adı. 24-29 cm arasında değişen uzunlukları, başlarından kısa düz gagalarıyla uzun ve sivri kanatları vardır. Üst bölümü koyu ...

ses olayını ilk defâ fizîkî yönden açıklayan felsefeci ve mûsikî üstâdı. İsmi, Muhammed bin Turhan bin Uzluğ bin Turhan et-Türkî el-Fârâbî olup, künyesi Ebû Nasr'dır. 873 (H.259) senesinde Türkistân'ı...

Tanzimat devri yazar, şâir ve devlet adamlarından. Esas ismi AbdülhamidZiyâüddîn'dir. 1825'te İstanbul'da doğdu. İlk ve orta öğreniminin bir bölümünü Süleymaniye'deki Edebiye Mektebi ile Beyazıt Rüşti...

Etkeni, vücuda mikroplu su ve besinlerin yenmesiyle giren Salmonella typhi türü bakteri olan enfeksiyon hastalığı. Büyük tifo salgınlarının çoğu kent su şebekesinin kirlenmesiyle ortaya çıkar. Bunun y...

Övülecek iş, davranış ve nitelik. Arapça aslı menkabe, çoğulu menakıptır. Edebiyat terimi olarak din ulularıyla çeşitli alanlarda kendini göstermiş kişilerin yaşamına, olağanüstü niteliklerine ilişkin...

Tefsir, fıkıh ve lügat âlimi. İsmi, Kâsım bin Ömer, künyesi Ebü'l-Kâsım, lakabı Allâme Cârullah'tır. 1074 (H.467) senesinde Hârezm'in Zemahşer kasabasında doğdu. 1144 (H.538)te bir arefe gecesi Cürcân...

Yeryüzü ve denizaltındaki doğal mağaralarda araştırma ve incelemeyi konu alan bilim dalı. Mağarabilim deyimi, ilk olarak 1890'da arkeolog Emil Riviere tarafından ileri sürüldü. 1774 yılında Esper, Bav...

Sıçangillerden, Avrupa'da yaşayan bir memeli; dağ faresi, cırlak sıçan (Cricetus cricetus). Uzunluğu yaklaşık 25 cm., kuyruğu 5 cm.dir. Yanaklarında keseler vardır. Sırtı kırmızı, karnı kara renklidir...

Ballıbabagillerden, Akdeniz ve Ege kıyılarında yetişen bir bitki (Salvia officinalis, Salvia pratensis). Kurutulan ıtırlı yaprakları çay gibi kullanılır. Mor yapraklı, mavi çiçekli bu bitkinin yaprakl...

Orta Çağ'da Sinop'ta kurulan Türk beyliği (1277-1322). Beyliğe ismini veren, Anadolu Selçuklu Devleti Veziri Süleyman Pervane'dir. Sinop, Süleyman Pervane'nin dirliğiydi. 1277'de Pervane'nin torunları...

Bir tür yük ve yolcu gemisi. Uzak Doğu'da kullanılır. Teknenin ortasında bambudan örülmüş bir kümbet vardır. Burada yolcular oturur ya da geceler. Bu tür gemiler genellikle bir aile barındırabilir. Pi...

Osmanlı Devleti'yle İran'da egemen olan Safevîler arasında 23 Ağustos 1514′te Çaldıran ovasında yapılan meydan savaşı. Yavuz Sultan Selim, babası II. Bayezit ve kardeşleriyle taht mücadelesi ver...

Bir çeşit çizgili cam işi. Kimi sürahi, vazo ve bardak gibi cam eşyalar bu çeşit camdan yapılır. Üzerindeki çizgilerin bülbül gözündeki çizgilere benzetilmesinden dolayı bu ad verilir. Bu renkli çizgi...