ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

(1893 Watertown/New York-1969 Washington), ABD'li diplomat ve yönetici. Dışişleri Bakanlığı'nda Yakındoğu İşleri Bölümü'nü yönetti (1922-1926). II. Dünya Savaşı yıllarında, gizli haberalma örgütüne gi...

Bir dalga treninde, aynı fazda titreşen ardışık iki nokta arasındaki uzaklık. Bir dalganın boyu, hızının, frekansına oranıyla ifade edilir. Belli bir ortamda hareket eden ışık için, ışık hızı ve dalga...

Türkiye'de, 1942-1944 arasında bir kereye mahsus olarak çiftçi, esnaf ve üreticilerden alınan olağanüstü servet vergisi. İkinci Dünya Savaşı'nda enflasyon, karaborsa ve stokçuluk sayesinde elde edilen...

Deri altdokusu içindeki terbezleri tarafından salgılanan ve derinin gözeneklerinden sızan, kendine özgü bir kokusu olan, yapışkan, renksiz, tuzlu sıvı. İnsan vücudunun bir günde çıkardığı ter, 700-900...

Batı Türkeli ile Kuzey Afganistan'da, Hunlar'ın bir bölümü tarafından kurulan Türk devleti (V.-VI. yüzyıl). Akhunlar'a Eftalit adı da verilmiştir. Bunlar, Büyük Hun İmparatorluğu'nun dağılmasından son...

Bazı hastalıklara karşı geliştirilmiş bir tedavi yöntemi. Aşılar, kişilerin ileride hastalığa yakalanabileceği düşüncesiyle önceden yapılır. Yaklaşık iki yüz yıl önce bulunan bu basit korunma yöntemi ...

Birbirine tutturulacak ağaç ya da metal parçaların önceden hazırlanmış deliklerinden geçirilerek, ucuna somun denen parçası takılıp sıkıştırılan iri başlı vida. Çoğunlukla metalden yapılır. Dört, altı...

Omurgalıların böbrek üstü bezlerindeki adrenal bezlerinden salgılanan bir hormon. Bu hormonu bazı omurgasızlar da salgılar. Adrenalin, kalp atış hızını yükseltir, kas, beyin ve kalpteki kan damarların...

Batı tipinde eğitim anlayışı uygulanan ilk Türk lisesi. 1 Eylül 1868'de Mektebi Sultani adıyla açıldı. Lisenin açılması 1856 Paris Antlaşması sırasında, Babıâli Hükümeti'nin kabul ettiği şartlar sonuc...

Tiftikten ya da yünden dövülerek hazırlanan, eskiden Mevlevi sikkesi, potur, yelek, cüppe ve seccade yapımında kullanılan ince keçe kumaş. Çoğunlukla tiftikten yapılan ince külâhlara ve bir çeşit küçü...

Manyetik bir alan içinde bulunan kapalı bir devrenin dönme hareketinin, devrede süresi, hareketin süresi kadar olan bir indüksiyon akımı oluşturacağı ilkesine dayanan doğru akım üreteci. Üç ana bölümd...

Eni ve boyu kırkar arşın olan ve yaklaşık 1.000 m2lik bir yüzey ölçüsü. Daha önceleri genellikle, yürüyen bir dönümcünün adımlarıyla ölçülen 1.600 adımlık alana denirdi. Bunun kesin ölçü olmayışı nede...

Çirişotu kökünün öğütülerek suyla karıştırılmasıyla yapılan, özellikle ciltçilikte ve ayakkabıcılıkta tutkal olarak kullanılan, esmer sarı renkte bir toz. ...

Dünyadaki temel besin kaynaklarından birini oluşturan, buğdaygillerden bazı bitkilere verilen genel ad. Bol nişastalı taneleriyle yüksek enerji sağlayan bu tarım ürünleri, yalnızca insanların değil, h...

yaşlılık devresi ve bu devrede meydana gelen değişiklikler, yaşlılığa bağlı problem ve hastalıkların tedâvisi ile ilgili tıp dalı. Yaşlanmanın gecikmesini sağlamak amacıyla başvurulan çârelerin bütünü...

İslâm toplumunda örfî ve şerî hukuku uygulayan mahkemenin başkanı. Osmanlı İmparatorluğu'nda kadılar, medreselerden yetişirdi. Yalnız yargı işleriyle değil, bulundukları bölgelerden zahire toplanması,...

Eskiden îdam mahkûmlarının başlarını gövdelerinden ayırmak için kullanılan âlet. İlk defâ 12. yüzyılda İskoçya'da ve 13. yüzyılda İtalya'da kullanılmıştır. Giyotin adı, âletin kullanılması için Frans...

Doymuş hidrokarbonların altıncısı (C6H14). Beş izomeri vardır. Doğada hafif petrol içinde bulunur. Kaynama noktası 69°C ve yoğunluğu 0,66'dır....

Divan şiirinde bir gazelin her beytinin üstüne üçer mısra eklenerek kurulan nazım biçimi. Bir gazelin muhammes hâline getirilmesi olarak da tanımlanabilir. Eklenen mısralar, eklendiği beytin birinci d...

Başka doğal sayıların çarpımı biçiminde gösterilemeyen doğal sayıdır. Asal sayıları çarpanlara ayırmak mümkün değildir. Örnek olarak; 1, 2, 3, 5, 7, 11, 13, 17, 19 verilebilir. ...

Kemiriciler (Rodentia) takımının, Sciuridae familyasındaki yaklaşık 180 memeli türün genel adı. Boyları 18-25 cm, kuyrukları 14-20 cm, ağırlıkları 280-480 g kadardır. Vücutlarının üst kısmı açık sarıd...

Herhangi bir endüstri dalıyla ilgili tasarım ve yapım yöntemlerini, kullanılan araç, gereç ve aletleri kapsayan bilgiler bütünü. Teknoloji terimi Yunanca "sanat" ya da "beceri" anlamına gelen "tekhnê"...

Platon'un diyaloğu (İ.Ö. 380 ?). Protagoras diyaloğunda olduğu gibi burada da, erdemin öğretilip öğretilemeyeceği konusu ele alınır. Platon'un olgunluk döneminin ilk diyaloglarından biridir. Bu yapıtt...

Kimi yazarların gerçek adları dışında imza olarak kullandıkları ad. Divan edebiyatındaki mahlasla karıştırılmamalıdır. Takma ad belirli bir amaçla, özellikle gerçek adı gizlemek için kullanılır. Peyam...

Eski bir uzunluk ölçü birimi. Yaklaşık olarak 3 mil ya da 5 km. uzunluğundadır. Eski İranlılar, bir atın normal yürüyüşüyle bir saatte gidebildiği uzaklığı bir fersah olarak kabul ederlerdi. Eskiden d...