Yazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) terimi olarak Kâğıt Makası: Makas kelimesinin aslı mıkraz, mikras'tır. Eskiden yazı kâğıtları tek ve büyük tabakalar hâlinde satıldığından, herkes istediği ölçüde kâğıt kesmek için kâğıt makası kullanmıştır. «İstanbul, Foça, Sivas, Rumeli, Bosna ve Prizren'de kâğıt makasçılığı mahallî el sanatları arasında yer almıştır.
Kâğıt makasları hâlis taban demirinden, çelikten yapılırdı. Şekilleri bir karıştan fazlaca ve sapları ayrı ayrı yapılır, uçları gittikçe sivrilerek parçalar gayet imtizaçlı bîr surette ortasından birbirine raptolunur. Uçları birbirine o kadar imtizaçlı birleşirler ki adetâ bir parçadan yapılmış hissini verir. Zaten hüner de buradadır. Bunu evvelâ bileyip zağ vererek kâğıt kesmeye hazır hâle geldikten sonra, bazıları nısfına (yarısına) kadar ve bazıları dış tarafı ve hususî olanların da iç ve dışları altınla işlenirdi. Makasa mütenasip şekiller yapılır ve üstadının yahut sahibinin isimleri yazılır; sapları (Ya Fettah), (Ya Ali), (Ya Veli) tarzında yapılanları da vardır.
Kâğıt makasları hâlis taban demirinden, çelikten yapılırdı. Şekilleri bir karıştan fazlaca ve sapları ayrı ayrı yapılır, uçları gittikçe sivrilerek parçalar gayet imtizaçlı bîr surette ortasından birbirine raptolunur. Uçları birbirine o kadar imtizaçlı birleşirler ki adetâ bir parçadan yapılmış hissini verir. Zaten hüner de buradadır. Bunu evvelâ bileyip zağ vererek kâğıt kesmeye hazır hâle geldikten sonra, bazıları nısfına (yarısına) kadar ve bazıları dış tarafı ve hususî olanların da iç ve dışları altınla işlenirdi. Makasa mütenasip şekiller yapılır ve üstadının yahut sahibinin isimleri yazılır; sapları (Ya Fettah), (Ya Ali), (Ya Veli) tarzında yapılanları da vardır.
Benzer Yazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) Terimleri:
- Haşebi
Ağaç liflerinden yapılan eski yazı kâğıtlarına verilen ad.
- İstif
"Bir şeyi birbiri üzerine ve sıra ile dizip yığmak" demek olan bu keli
- Lâl
Kırmızı mürekkep.
- Samur Fırça
Fırçaların müzehhip veya sulu boya ressamları içinde en makbulüdür. Ço
- Mekke Toprağı
Varak hâline getirilmek için tirşe ve zar içinde dövülen altının yapış
- Köşe
Mücellit terimi olarak, şemse ciltlerin dört köşesine yapılan motifler
- Müteferrik
Dağınık, ayrı ayrı; içinde değişik, eserlerden parçalar bulunan yazma
- Sayfa Kenarı
l- Bir kitap sayfasının, yazılı bölümleri çevresinde kalan boşluğu ver
- Herat Cildi
Özellikle Herat'ta yapılan bir cilt biçimi. Şemseli fakat yaldızsızdır
- Soğuk Damga
Eski ciltlerde, süsleme şeklini verecek kalıbın deri üzerine yaldızsız
