ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Osmanlı İmparatorluğu'nda kapıkulu askerlerine her üç ayda bir verilen maaş. Sözcük, süvarilerin atları için verilen yulaf parası anlamına gelen Arapça "alef"ten gelir. Ancak zamanla, doğrudan, askere...

Yeryüzü ve denizaltındaki doğal mağaralarda araştırma ve incelemeyi konu alan bilim dalı. Mağarabilim deyimi, ilk olarak 1890'da arkeolog Emil Riviere tarafından ileri sürüldü. 1774 yılında Esper, Bav...

Osmanlı Devleti'nde padişah, vezir gibi devlet büyüklerinin silâhlarının bakımıyla görevli kimse. Bu makam, ilk olarak Yıldırım Bayezit (I. Bayezit) zamanında oluşturuldu. Silâhtarlar, Enderun'a alına...

Calvin'in Protestan kiliselerinin yönetimini papazlarla lâik kişilerden oluşan bir kurula (Presbiterium) bırakma önerisine göre kurulan Protestan mezhebi. Aslında kurul, papazların ve papazlık örgütün...

Bir parçanın ağır ve görkemli çalınacağını ya da söyleneceğini anlatan İtalyanca müzik terimi. Bu ağırlıkta çalınan ya da söylenen müzik parçası da largo olarak adlandırılır. Bir sonat, süit ve senfon...

Eski Roma'da profesyonel savaşçılara verilen ad. Lâtinceden gelen bu kelime, gladius kelimesinden türemiş olup, kılınçlı savaşçı demektir. Bunlar eskiden Etrüsk cenâze merâsimlerinde gösteriler yaparl...

Taçsız ikiçeneklilerden dulaptalotugillerin örnek bitkisi olan ağaççık (Daphne mezereum). Dulaptalotunun çiçekleri güzel kokuludur, yüksek yerlerde yetişir. ...

Kalıtımda rol oynayan organik bir molekül. Bir nükleik asit çeşidi. "Deoksiribo nükleik asit" adını alır. Kısaca "DNA" olarak gösterilir. Canlılarda yönetici bir moleküldür. Hücrenin protein ve enzim...

Optik eksenleri birbirine paralel olacak biçimde konumlanmış son derece küçük (ültramikroskopik) polarıcı kristaller içeren ince saydam film. Polarmanın bileşenlerinden biri bu filmde soğurulurken öte...

Osmanlılarda devletin bakanlık, valilik gibi yüksek görevlerinde bulunan ve paşa unvanını taşıyan kimselere verilen ad. Osmanlı Devleti'nde ilk vezir, 1327-1337 yılları arasında bu unvanı taşıyan Alâe...

Osmanlı Devleti'nin askerlerini oluşturan sınıf. Bu asker sınıfından olan asker....

Karbon hidratlar, proteinler, yağlar ve nükleik asitler üzerinde etkin olan enzimleri salgılayan önemli bir salgı bezidir. Midenin sol yanında yer alır. Hem iç salgı hem de dış salgı yapar. İnsülin ve...

1897 Osmanlı-Yunan Savaşı sırasında, Osmanlı ordusunun Yunan ordusuna karşı kazandığı meydan savaşı. 16 Nisan 1897'de başlayan Osmanlı-Yunan Savaşı'nda Yunan ordusu devamlı yenilmiş, son bir savunma h...

El ele tutuşarak, kol kola girerek ya da omuzlardan tutarak yan yana dizilen oyuncular tarafından oynanan halk oyunu. Genellikle Orta Anadolu'da, davul zurna eşliğinde oynanır. Düğün, asker uğurlama v...

Ölmüş veya kokmuş canlı varlıklarla ya da organik maddelerle beslenen bitki, mantar ya da mikroorganizmalara verilen ad. Biyolojik çevrimde çok önemli yerleri vardır. ...

İki gaz arasında yanma olayının gerçekleştiği sıcak, ışıklı bölge. Yanıcı bir gaz havayla (oksijenle) karşılaştırılıp uygun bir sıcaklığa getirilirse alev elde edilir. Hidrojen alevi soluktur. Yanıcı ...

(1853 Groot-Zundert-1890 Anvers-sur-Oise), Hollandalı ressam. Babası yoksul bir köy papazıydı. Kendisinden dört yıl sonra, yaşamında önemli bir yeri olan kardeşi Theo dünyaya geldi. Küçük yaşta okulda...

Hece vezniyle yazılmış şiirlerde dizelerin vezne göre bölündüğü yer. Durgu, ölçüm sözcükleri de kullanılmıştır. Amaç hece sayısı eşit dizelerde tekdüzeliği gidererek bir uyum sağlamaktır. Beş hecelile...

ZEBRABALIĞI(Pterois volitans); Familyası: İskorpitgiller (Scorpaenidae). Yaşadığı yerler: Hint Okyanusu ve Güneydoğu Pasifik'te yaşar. Akvaryumda da beslenir. Özellikleri: Uzunluğu 30 cm kadardır. Vü...

Görevi su içinde çalışmak olan, suya dalmayı meslek edinmiş kimse. Bir dalgıç, sağlam ve idmanlı da olsa su altında birkaç dakikadan fazla kalamaz. Bu süre içinde Okyanusya'nın, Basra Körfezi'nin duru...

Orta Çağ'da Karadeniz'in kuzeyindeki geniş ovalarda ve Balkanlar'da yaşamış olan göçebe bir Türk boyu. Merkezî bir devlet kuramadıkları, yerleşik hayata geçemedikleri için tarihteki rolleri önemli olm...

Üstü deri kaplı, bakırdan, vurgulu bir çalgı. Küre biçimindedir ve davulu andırır. Batı orkestralarında önemli bir yeri olan timbal iki tokmakla çalınır....

Aynı nitelikte olaylar için, değişik veriler kullanılarak sonuç almaya yarayan ve matematiksel bir eşitlik biçiminde genelleştirilmiş simgesel yazılış. Örneğin uzunluğu 1 olan basit bir sarkacın, yerç...

Belli gerilme değerleri için cisimde meydana gelen şekil değişikliğinin, uygulanan gerilmeyle orantılı olduğunu ve gerilmenin ortadan kalkması hâlinde cismin eski boyutlarına döndüğünü ortaya koyan ya...

Asya'da yaşayan bir Türk topluluğu; bugün Kuzey Kafkasya'da yaşayan bir Türk boyunun adı. Nogaylar, 13. yüzyılın ortalarında Altınordu Devleti başkomutanlarından Nogay yönetiminde Türk ve Moğol kabile...