ansiklopedik bilgi ile ilgili bilgi kaynakları

Hecelerin sayılarına göre değil de ses değerlerine göre düzenlenen ve genellikle İslâm uygarlığına bağlı uluslarca nazımda kullanılan ahenk ölçüsü. Arapçada "yan, yön, yanak, yol, yöntem, büyük çadırl...

Bir cismin ya da maddenin, termometre gibi bir araçla ölçülebilen sıcak ya da soğuk olma derecesi (simgesi T). Sıcaklık, bir cismin başka bir cisimle ısıl temas durumuna gelmesi hâlinde meydana gelen ...

Jeolojinin, yeryüzü şekillerini konu edinen dalı. Yeryüzü şekillerinin tanımlanması, sınıflandırılması, kökenlerinin ve kullanım alanlarının belirlenmesi jeomorfolojinin alanına girer. Yanardağlar, ku...

İzmaritgillerden, oval gövdeli, derin yarık ağızlı, eti beğenilen bir balık (Centharis lineatus). 40-60 cm. boyunda olup rengi sarıya çalar ve karagöz balığına benzer. Atlas Okyanusu ve Akdeniz'de yaş...

Tomurcukların özsuyunu emerek meyve ağaçlarına zarar veren, kalın, ak kanatlı küçük bir böcek (Aporia crataogi). ...

Osmanlı Devleti'nde resmî tercüman. Tanzimat'a kadar özellikle uluslararası ilişkilerde görev yapan, çoğunlukla Rum, Ermeni, Yahudi gibi azınlık topluluklarından oluşan devlet memuru tercümanlara veri...

Doğu Türkistan'da Tarım havzasının güneyinde geniş çöl. Yüzölçümü 259.000 km2 dir. Kuzeyde Tien-Şanlar ile güneyde Kunlunlar arasındadır. Dünyanın en kurak kum çöllerinden biridir. Hayat ve tarım anca...

Osmanlı İmparatorluğu'nda, Mebusan Heyeti ile birlikte Meclisi Umumi'yi oluşturan kurul. Bu kurul, 23 Aralık 1876'da kabul edilen Kanunu Esasî uyarınca kuruldu. Üyelerini padişah seçerdi. Üye sayısı, ...

Magmatik kayaçlarda bulunan önemli bir silikat minerali. Piroksenler zincirli bir yapı ve 90°'ye yakın prizmatik dilinim gösterirler ve amfibollere benzerler. Kristalleri monoklinik ya da ortorombikti...

Güney İtalya'da halk dansı. Adı, italya'nın Taranto kentinden gelmedir. 18. yüzyıl sonu ve 19. yüzyıl başında trampet ya da kastanyet, bazen de şarkı eşliğinde oynanan neşeli bir danstı. Bugün Capri v...

Peyami Safa'nın romanı (1930). Romanda, küçük yaşta tutulduğu kemik vereminden kurtulabilmek umuduyla hastane hastane dolaşan on beş yaşındaki yoksul bir gencin sık sık köşklerine gittiği akrabalarınd...

Fransa'nın kuzeyinde yerleşen Viking akıncıları. 9. yüzyıldan başlayarak Normanlar, Fransa'nın kuzey kıyılarına (bugünkü Normandiya) akınlar yapmaya, buraları yağmalamaya ve yavaş yavaş yerleşmeye baş...

Kodlanmış mesajları göndermeye yarayan elektrikli aygıt. Telgraf konusundaki deneyler, üzerinden elektrik akımı geçmekte olan bir telin yakınındaki manyetik ibrenin saptığının gözlenmesiyle başladı (1...

İslâm devletlerinde Müslüman olmayanlardan alınan özel vergi. İki türlü olurdu. Birisi "haracı ruus" (kişilerden alınırdı ve "cizye" olarak adlandırılırdı), öteki "haracı arazi" (toprak vergisi) idi. ...

Taşkırangillerden bir süs bitkisi, güneştopu (Escholtzia california). Saksıda ve bahçede yetiştirilebilir. Yatık gövdeli, gri-mavi yapraklı, turuncu ya da sarı çiçeklidir. ...

Güney Afrika Cumhuriyeti'nde Kap eyaletinin güneybatı kıyısında burun. Cape Town'ın 48 km. güneyindedir. İlk kez 1488'de Diaz tarafından aşılmış ve Cabo Tormentoso (Fırtınalar Burnu) adı verilmişti....

Familyası: Oklukirpigiller (Hystricidae), Okluağaçkirpisigiller (Coéndidae), Yaşadığı yerler: Eskidünyâ ve Amerika kıtasında. Özellikleri: Sırtlarında sert dikenler bulunur. Bitkisel besinlerle beslen...

Uzun, çok ince, beyaz ve bol tüylü yapağısı olan bir koyun cinsi. Yapay seçmeye dayalı çiftleştirme ve öteki soylarla yapılan melezleme sonucunda birçok yeni soy elde edilmiştir. Türkiye'de de yapılan...

Üstü deri kaplı, bakırdan, vurgulu bir çalgı. Küre biçimindedir ve davulu andırır. Batı orkestralarında önemli bir yeri olan timbal iki tokmakla çalınır....

Atlas Okyanusu'nda, Portekiz'e bağlı takımada. 1976′dan bu yana Portekize bağlı, özerk bir bölge olan Azor Adalarının merkezi Ponta Delgada'dır. Atlas Okyanusu sırtıyla Akdeniz ekseninin kesişme...

ORHUN ÂBİDELERİ Göktürk Devletinden kalma, 7 ve 8. asra âit en eski taş kitâbeler. Üzerinde, Türk Edebiyâtının ilk örnekleri bulunan "bengü taşları"dır. Moğalistan'ın kuzey-doğusunda, eski Orhun Ne...

İnsanların malları istihsal (üretim) etmek ve bunları istihlâk (tüketim) edilmek üzere toplumun çeşitli üyelerine dağıtmak için kıt veya sınırlı istihsal kaynaklarının (toprak, işgücü, makina gibi se...

Bolu ili sınırları içinde yer alan Abant Gölü, kente yaklaşık 30 km. uzaklıktadır. Abant dağları üzerinde arazi kaymaları ile oluşan bu set gölüne E-5 karayolundan ayrılan 20 km'lik asfalt bir yolla u...

Uyku sırasında bilinçsizce gezme hâli; somnanbülizm. Daha çok çocukluk ve ergenlik çağlarında görülür. Kişi yaptıklarının farkında olmaksızın kalkıp dolaşır ve birtakım davranışlarda bulunur. Genellik...

Kemiklibalıklar takımından, gümüşbalığına benzeyen, 10-15 cm. uzunluğunda bir balık türü (Atherine hepsetus). Akdeniz'de, Karadeniz'de ve Atlantik Okyanusu'nda yaşar, çambuka ya da tokmakbaş da denir....